Σε μια εποχή όπου η διεθνής σκηνή μεταβάλλεται με ταχύτητα και η ενεργειακή αστάθεια αποτελεί πλέον καθημερινότητα, η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη πρόκληση: να ενισχύσει την ανθεκτικότητα του ενεργειακού της συστήματος και να επιταχύνει τη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας.

Η δημόσια διαβούλευση του νέου νομοσχεδίου για τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας γύρω από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας συμπίπτει με μια περίοδο όπου για την Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα η ενεργειακή αυτονομία και η πράσινη μετάβαση.

Το νομοσχέδιο στοχεύει στην αύξηση του μεριδίου των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας, προάγοντας τη συνεργασία μεταξύ των κρατών‑μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιταχύνει τις αδειοδοτήσεις μέσω δεσμευτικών προθεσμιών και δημιουργεί περιοχές όπου τα έργα μπορούν να προχωρούν με μεγαλύτερη ταχύτητα και προβλεψιμότητα. Παράλληλα, ενθαρρύνει την αξιοποίηση τεχνολογιών που αυξάνουν την ευελιξία και την ανθεκτικότητα του συστήματος, ώστε η «πράσινη» ενέργεια να μπορεί να ενσωματώνεται πιο αποτελεσματικά.

Στην πολιτική κατεύθυνση που θέτουν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, για τη νέα ενεργειακή εποχή της χώρας, καθίσταται σαφές ότι η Ελλάδα δεν περιορίζεται στο να ακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά αναβαθμίζει ενεργά τον ρόλο της μέσα στην ευρωπαϊκή ενεργειακή πραγματικότητα.

Από μια χώρα που βρισκόταν πίσω στον τομέα των ΑΠΕ, έχει εξελιχθεί σε παράγοντα με αυξανόμενη δυναμική. Η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές καλύπτει πλέον σημαντικό μέρος της ηλεκτροπαραγωγής, ενώ η χώρα έχει αποκτήσει εξαγωγικό προσανατολισμό στην ηλεκτρική ενέργεια. Η απολιγνιτοποίηση παρουσιάζεται ως σταθερή εθνική επιλογή, ενταγμένη σε ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο.

Από την άλλη πλευρά οι ΑΠΕ δεν αποτελούν μόνο περιβαλλοντική πολιτική. Στο κυβερνητικό αφήγημα συνδέονται άμεσα με την ενεργειακή ασφάλεια και την προστασία των πολιτών. Σε ένα περιβάλλον όπου γεωπολιτικές εντάσεις, επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές και διακυμάνσεις στις διεθνείς αγορές μπορούν να επηρεάσουν δραστικά τις τιμές ενέργειας, οι ανανεώσιμες πηγές λειτουργούν ως σταθερή και εγχώρια λύση. Όσο αυξάνεται η συμμετοχή τους, τόσο περιορίζεται η εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα.

Και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η ανάγκη για ενεργειακή αυτονομία έχει αναδειχθεί σε ζήτημα γεωπολιτικής σημασίας. Η πράσινη μετάβαση δεν αποτελεί πλέον μόνο περιβαλλοντική επιδίωξη, αλλά βασικό παράγοντα σταθερότητας και ασφάλειας.

Η Ελλάδα, μέσα από το νέο νομοσχέδιο και το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, ευθυγραμμίζεται με αυτή την κατεύθυνση, επιδιώκοντας να ενισχύσει τον ρόλο της ως αξιόπιστος ενεργειακός εταίρος στην περιοχή.

*Η Χριστίνα Κυρίτση είναι Οικονομολόγος