Η Θεσσαλονίκη, μια πόλη με τεράστια ιστορία και ακόμα μεγαλύτερες προοπτικές, φαίνεται ότι υποφέρει διαχρονικά από ένα παράδοξο σύνδρομο: το σύνδρομο των μόνιμων αντιδράσεων και της στείρας άρνησης.
Πρόκειται, κατά κύριο λόγο αλλά όχι αποκλειστικά, για ανθρώπους και «συλλογικότητες» που έχουν αναγάγει την άρνηση σε επιστήμη, αντιδρώντας συστηματικά σε κάθε μεγάλο έργο υποδομής, συχνά με επιχειρήματα που η ίδια η πραγματικότητα αργότερα συνθλίβει.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν είναι η διαφωνία, η οποία μπορεί να είναι εποικοδομητική, αλλά η τάση για επιβολή μιας άποψης που, στο όνομα μια αόριστης «προστασίας», τελικά υπονομεύει την ασφάλεια και την εξέλιξη της πόλης.
Ας δούμε ιστορικά παραδείγματα, που στοιχειώνουν την καθημερινότητά μας. Η ιστορία της περιφερειακής οδού Θεσσαλονίκης, είναι ίσως η πιο διδακτική. Όταν σχεδιάστηκε το έργο, στην πόλη επικράτησε… εξέγερση. Οι «εξεγερμένοι», μιλούσαν για καταστροφή του Σέιχ Σου. Τι κατάφεραν; Να κατασκευαστεί ένας δρόμος με φανάρια -ναι η περιφερειακή οδός Θεσσαλονίκης στα πρώτα χρόνια λειτουργίας της είχε φανάρια!-. Και κάπως έτσι, η πόλη διέθετε έναν από τους πιο επικίνδυνους δρόμους στην Ελλάδα. Χρειάστηκαν χρόνια, τεράστια κονδύλια και, δυστυχώς, ανθρώπινες ζωές για να διορθωθεί το λάθος, να κατασκευαστούν κόμβοι και να καταργηθούν τα φανάρια.
Ακόμα πιο εξωφρενική ήταν η αντίδραση στον φωτισμό της περιφερειακής. Η ένσταση, ότι τα φώτα θα έμοιαζαν με… γιρλάντα γύρω από τη Θεσσαλονίκη, οδήγησε στο να λειτουργήσει ο δρόμος στο σκοτάδι, με τραγικά αποτελέσματα και με εκ των υστέρων φωταγώγησή του.
Προσπάθειες μπλοκαρίσματος έγιναν πρόσφατα και για το Flyover, αλλά αυτή τη φορά τα αντανακλαστικά της πολιτείας ήταν γρήγορα και οι καθυστερήσεις στην έναρξη κατασκευής του έργου ήταν, ευτυχώς, μικρές.
Αντίστοιχο σκηνικό παραλόγου ζήσαμε και στην εμβληματική ανάπλαση της Νέας Παραλίας. Σήμερα όλοι καμαρώνουμε για το έργο, όμως πολλοί ξεχνούν τις προσφυγές που υπήρξαν. Ποιο ήταν το επιχείρημα που ξεπερνά κάθε φαντασία; Ότι το πάρκο δίπλα στο Μακεδονία Παλλάς θα έκοβε τη θέα στη θάλασσα και, κυρίως, ότι θα εμπόδιζε τον φυσικό... αερισμό της πόλης! Δηλαδή, τραγέλαφος…
Ανάλογα… σκηνικά είχαμε με τον σταθμό Βενιζέλου του Μετρό, με τη φράση «έγκλημα στον σταθμό Βενιζέλου» να ηχεί ακόμα στα αυτιά πολλών κατοίκων της Θεσσαλονίκης.
Σήμερα έχουμε στο προσκήνιο την ανάπλαση της ΔΕΘ, με την... απαίτηση μετακίνησής της εκτός κέντρου και μετατροπής της έκτασης που αυτή καταλαμβάνει σε πάρκο. Η απαίτηση αυτή προφανώς αγνοεί την πραγματικότητα για μια σειρά από λόγους και όχι μόνο διότι δεν υπάρχει έκταση για τη μεταφορά της.
Η λύση της ανάπλασης της ΔΕΘ, που συνδυάζει σύγχρονες εγκαταστάσεις με έναν μεγάλο πνεύμονα πρασίνου, τον οποίο θα συντηρεί ο ίδιος ο φορέας, είναι η μόνη βιώσιμη επιλογή. Διότι το θέμα δεν είναι μόνο η δημιουργία χώρων πρασίνου, αλλά και η συντήρησή τους.
Η Θεσσαλονίκη δεν μπορεί πια να είναι όμηρος της στείρας αντιπαράθεσης και της… επαναστατικής γυμναστικής. Διότι τις συνέπειες των πράξεων όσων προσπαθούν να επιβάλλουν τις απόψεις τους, τις υφίστανται όλοι.
Είναι καιρός να αφήσουμε πίσω το «όχι σε όλα» και να περάσουμε στην εποχή της ευθύνης. Η Θεσσαλονίκη έχει ανάγκη από έργα που λειτουργούν και όχι από ιδεολογικές εμμονές που κοστίζουν σε χρόνο, χρήμα και ζωή.








