Κίμωλος, Θηρασιά, Ίος, Αμοργός, Κίναρος, Σχοινούσα, Ηρακλειά και Κουφονήσια: η ταινία ακολουθεί την αποστολή της Ομάδας Αιγαίου στα ακριτικά νησιά. Μια διαδρομή 450 ναυτικών μιλίων που περιλαμβάνει χιλιάδες ιατρικές εξετάσεις και τη συμμετοχή δεκάδων εθελοντών από διαφορετικές ειδικότητες. Μέσα από αυτό το ταξίδι, το ντοκιμαντέρ αποτυπώνει τη σημασία της εθελοντικής προσφοράς και την καθημερινότητα των ανθρώπων που ζουν στις πιο απομακρυσμένες γωνιές του Αρχιπελάγους.
Η Ομάδα Αιγαίου πραγματοποιεί εδώ και περισσότερες από τρεις δεκαετίες αποστολές στα μικρά και ακριτικά νησιά του Αρχιπελάγους, προσφέροντας ιατρικές υπηρεσίες, ενισχύοντας υποδομές και οργανώνοντας δράσεις ενημέρωσης και πολιτισμού. Μέσα από τη συμμετοχή δεκάδων εθελοντών διαφορετικών ειδικοτήτων, η πρωτοβουλία στηρίζει σταθερά τις τοπικές κοινότητες, αναδεικνύοντας τη σημασία της αλληλεγγύης και της συλλογικής δράσης στα πιο απομακρυσμένα σημεία του Αιγαίου.
Η Βούλα Κωστάκη επιστρέφει στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης με μια θεματική που κινείται σε διαφορετική κατεύθυνση από την προηγούμενη δουλειά της. Το 2025 συμμετείχε στη διοργάνωση με την ταινία «Και τι δεν κάνατε για να με θάψετε… όμως ξεχάσατε πως ήμουν σπόρος», μια παραγωγή της ΕΡΤ3 αφιερωμένη στον ποιητή Ντίνο Χριστιανόπουλο. Στο «Ένας δρόμος θάλασσα», η σκηνοθέτρια μετατοπίζει το βλέμμα από την ποίηση στον χώρο της κοινωνικής δράσης και του εθελοντισμού, ακολουθώντας αυτή τη φορά μια πραγματική αποστολή στο Αιγαίο – ένα ταξίδι που αποτυπώνει μια διαφορετική, βιωματική «ποίηση» της καθημερινότητας στα ακριτικά νησιά.
Η ιδέα για το ντοκιμαντέρ ξεκίνησε από μια προσωπική εμπειρία της δημιουργού. Όπως εξηγεί η ίδια: «Μια μαρμάρινη καρδιά στα Κουφονήσια σε ένα ταξίδι πριν από χρόνια με έκανε να σταθώ και να κοιτάξω προσεκτικά. “Κύματα Αγάπης… Ομάδα Αιγαίου” έγραφε. Αυτό ήταν η έναρξη μιας αναζήτησης. Όλοι μας κατά καιρούς ακούγαμε για μια ομάδα γιατρών με φουσκωτά που διανύει το Αιγαίο προσφέροντας ιατρική βοήθεια στους κατοίκους των ακριτικών νησιών μας. Η προσφορά και τα νησιά εκεί στην άκρη έγιναν η αφετηρία για να υλοποιηθεί αυτή η αποστολή της ΕΡΤ3».
«Έξι πλάτες, δώδεκα χέρια»
Η κινηματογράφηση μιας τέτοιας αποστολής συνοδεύτηκε από σημαντικές τεχνικές και οργανωτικές δυσκολίες. Τα γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν σε διαφορετικά νησιά, με συνεχή μετακίνηση και με εξοπλισμό που μεταφερόταν καθημερινά μέσα από τη θάλασσα.
«Μια αποστολή καταγραφής ενός ταξιδιού με φουσκωτά, με σχεδόν καθημερινή αλλαγή νησιών, με εξοπλισμό που μεταφέραμε κυριολεκτικά μέσα στη θάλασσα και με ένα πλάνο γυρισμάτων που ξεπερνούσε καθημερινά τις 14 ώρες, ήταν μια συγκλονιστική εμπειρία», λέει η σκηνοθέτρια. «Θα σας μεταφέρω τη σκέψη ενός από τους οπερατέρ της αποστολής: “Είμαστε έξι άτομα. Δηλαδή έξι πλάτες και δώδεκα χέρια συνολικά. Έχουμε να μεταφέρουμε αποσκευές, backpack, τρία backpack καμερών, δύο βαλίτσες drone, τρίποδα, φώτα, ηχοληπτικό εξοπλισμό και τον υπόλοιπο εξοπλισμό. Ωραία θα πάει”. Και πράγματι πήγε συγκλονιστικά καλά. Οι εικόνες που εκτυλίσσονταν μπροστά μας είχαν τόση ανθρωπιά, τόση προσφορά και τόσες αγκαλιές υποδοχής που κάθε δυσκολία και κούραση έμοιαζε να υποχωρεί».
Καθοριστικές για την εμπειρία των γυρισμάτων στάθηκαν οι στιγμές υποδοχής της αποστολής από τους κατοίκους των νησιών. «Όλες οι εικόνες υποδοχής της Ομάδας Αιγαίου από τους κατοίκους των νησιών μας – οι καμπάνες που χτυπούσαν, τα χαμόγελα των παιδιών, οι αγκαλιές», θυμάται η Βούλα Κωστάκη.
Πέρα από την καταγραφή των ιατρικών εξετάσεων και των δράσεων των εθελοντών, το ντοκιμαντέρ επιχειρεί να προσεγγίσει και τα κίνητρα των ανθρώπων που συμμετέχουν στην αποστολή. «Πριν ξεκινήσουμε για την αποστολή, η σκέψη ήταν ότι εδώ και 31 χρόνια αυτοί οι άνθρωποι ταξιδεύουν με φουσκωτά για να προσφέρουν», επισημαίνει η σκηνοθέτρια. «Ήθελα να δω μέσα στην ψυχή τους ποια δύναμη τους οδηγεί. Προσπάθησα να κλέψω λίγο χρόνο από τις στιγμές ανάμεσα στα ιατρεία και να καταγράψω τις σκέψεις, τις αναμνήσεις και το όνειρό τους μέσα στα κύματα».
Η επαφή με τους κατοίκους των ακριτικών νησιών ανέδειξε και μια άλλη πραγματικότητα, πέρα από την εικόνα των αιγαιοπελαγίτικων νησιών ως τουριστικών προορισμών. «Τα νησιά μας δεν είναι μόνο καρτ ποστάλ, όπως λέει και ένας από τους εθελοντές. Έχουν ανάγκες και ελλείψεις. Η ανάγκη και η περηφάνια τους περπατούν πλάι πλάι. Οι ελλείψεις τους θα πρέπει να ακούγονται», λέει η Βούλα Κωστάκη.
Για τη σκηνοθέτρια, η αποστολή της Ομάδας Αιγαίου αποτυπώνει έναν ιδιαίτερο δεσμό ανάμεσα στους ανθρώπους και τον χώρο στον οποίο ζουν και εργάζονται: «Εκεί που η θάλασσα ενώνει και ο εθελοντισμός γίνεται ταξίδι ζωής. Εκεί στα άκρα, όταν η ανάγκη γίνεται κάλεσμα. Εκεί που η Ομάδα Αιγαίου απαντά σε αυτό το κάλεσμα με προσφορά».
Ο τίτλος της ταινίας συνοψίζει αυτή τη διαδρομή. Η Βούλα Κωστάκη τονίζει: «Μακριά είναι μόνο εκεί που δεν θέλεις να πας. Μια αποστολή της ΕΡΤ3 εκεί όπου η θάλασσα ενώνει και ο εθελοντισμός μετατρέπεται σε ταξίδι ζωής για τους ακρίτες. 450 ναυτικά μίλια, 5.525 ιατρικές εξετάσεις, 18 ειδικότητες γιατρών, 132 εθελοντές. Η κραυγή των ακριτικών νησιών και ο ψίθυρος της προσφοράς ανακατεύονται με τους ήχους του Αιγαίου. Τόσο μακριά και τόσο κοντά, σαν μια θάλασσα που γίνεται δρόμος».
Συντελεστές:
- Παραγωγή ΕΡΤ
- Διεύθυνση Παραγωγής: Αργύρης Δούμπλατζης
- Αφήγηση: Θανάσης Βικόπουλος
- Διεύθυνση Φωτογραφίας - Εικονοληψία: Αντώνης Κατσουγιανόπουλος, Στέργιος Τσιφούτης
- Ηχοληψία - Μιξάζ: Ιωάννης Τσιτιρίδης
- Μοντάζ: Παναγιώτης Πουρτσίδης
- Colorist: Παναγιώτης Τραπεζανλίδης
- Γραφικά: Έλενα Κανακίδου, Χριστίνα Κατακάλου, Ιωάννης Ααρών, Στέλλα Δάγκου
- Δημιουργία σήματος: Αλέξανδρος Καντόρος
- Επιμέλεια κειμένου: Ρόζυ Μπούτου
- Δημιουργία αφίσας: Χριστίνα Κατακάλου
- Προβολή: Σάββατο 14 Μαρτίου 2026, 19:00
- Αίθουσα Τόνια Μαρκετάκη (Αποθήκη Δ’, Λιμάνι) - 28ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης
