Η αύξηση των αφίξεων, η βελτίωση της εποχικότητας και η ενίσχυση των αστικών πυλών εισόδου αναδεικνύουν τη Θεσσαλονίκη και, ευρύτερα, την Κεντρική Μακεδονία ως κρίσιμους κόμβους της επόμενης ημέρας για τον ελληνικό τουρισμό.
Την ίδια στιγμή, η πίεση στις υποδομές, το αυξημένο λειτουργικό κόστος και η φορολογική επιβάρυνση των ξενοδοχείων συνθέτουν ένα απαιτητικό περιβάλλον που θέτει όρια στη βιωσιμότητα της ανάπτυξης.
Ρεκόρ αφίξεων και ενίσχυση των αστικών πυλών
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι διεθνείς αφίξεις αυξήθηκαν κατά 4,6% έως τον Νοέμβριο του 2025, φτάνοντας τα 37 εκατ. επισκέπτες (χωρίς τους επιβάτες κρουαζιέρας), ενώ οι διεθνείς αφίξεις μέσω αεροδρομίων ενισχύθηκαν κατά 6,1% σε 27 αεροδρόμια της χώρας. Ωστόσο, η ανάπτυξη δεν κατανέμεται ομοιόμορφα. Αθήνα και Θεσσαλονίκη υπεραπέδωσαν έναντι των περιφερειακών αεροδρομίων, συγκεντρώνοντας ολοένα μεγαλύτερο μερίδιο της διεθνούς ζήτησης.
Η Θεσσαλονίκη κατέγραψε αύξηση διεθνών αφίξεων κατά 10,4% το 2025 σε σχέση με το 2024 – το υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των μεγάλων ελληνικών αεροδρομίων – επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως βασικής πύλης για τη Βόρεια Ελλάδα και τα Βαλκάνια. Αντίθετα, τα περιφερειακά αεροδρόμια σημείωσαν αύξηση μόλις 3,4%, με το μερίδιό τους στο σύνολο της διεθνούς κίνησης να υποχωρεί από 53,8% το 2024 σε 52,4% το 2025.
Βελτίωση εποχικότητας και ρόλος Θεσσαλονίκης
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η βελτίωση της εποχικότητας. Κατά τους χειμερινούς μήνες (Ιανουάριος–Μάρτιος και Νοέμβριος–Δεκέμβριος), οι διεθνείς και εγχώριες αφίξεις σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη αυξήθηκαν κατά 12,5%, έναντι μόλις 4,4% στα περιφερειακά αεροδρόμια. Το στοιχείο αυτό καταδεικνύει ότι η εκτός αιχμής ανάπτυξη προέρχεται κυρίως από τα μεγάλα αστικά κέντρα και όχι από καθαρά τουριστικούς προορισμούς αναψυχής.
Για τη Θεσσαλονίκη, η εξέλιξη αυτή ενισχύει τη στρατηγική της τοποθέτηση ως city break προορισμού με δυναμική όλο τον χρόνο, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση, τις οδικές αφίξεις από τα Βαλκάνια και τον ρόλο της ως διοικητικού και επιχειρηματικού κέντρου της Βόρειας Ελλάδας.
Κεντρική Μακεδονία: υψηλές αφίξεις, χαμηλότερες εισπράξεις
Σε επίπεδο περιφερειών και με βάση όσα αναφέρει το report της GBR Consulting, η Κεντρική Μακεδονία έχει υποχωρήσει στην τρίτη θέση ως προς τον αριθμό επισκέψεων (από πρώτη την περίοδο 2016–2019), ενώ σε όρους ταξιδιωτικών εισπράξεων κατατάσσεται σταθερά στην πέμπτη θέση από το 2022 και μετά. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στη μικρότερη διάρκεια παραμονής και στη χαμηλότερη μέση δαπάνη, ιδιαίτερα από βασικές αγορές όπως η Βουλγαρία και η Βόρεια Μακεδονία .
Παρά ταύτα, η σημασία της περιφέρειας παραμένει κρίσιμη. Το 2024, το 90% των ταξιδιωτικών εισπράξεων, το 83% των αφίξεων και το 87% των διανυκτερεύσεων συγκεντρώθηκαν σε μόλις πέντε περιφέρειες: Αττική, Κεντρική Μακεδονία, Κρήτη, Ιόνια Νησιά και Νότιο Αιγαίο. Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει τον δομικό ρόλο της Κεντρικής Μακεδονίας στο εθνικό τουριστικό σύστημα.
Όπως προκύπτει από τα πρόσφατα στοιχεία του ΙΝΣΕΤΕ, η Κεντρική Μακεδονία παραμένει μια από τις βασικές τουριστικές Περιφέρειες της χώρας, με σταθερό μερίδιο στις επισκέψεις (18% το 2024), ωστόσο τα τελευταία χρόνια καταγράφει σαφείς ποιοτικές μεταβολές στο τουριστικό της αποτύπωμα. Σύμφωνα με τα στοιχεία, μεταξύ 2019 και 2024 η Μέση Διάρκεια Παραμονής μειώθηκε από 6,0 σε 4,4 διανυκτερεύσεις, ενώ η Μέση Δαπάνη ανά Επίσκεψη υποχώρησε σημαντικά, από 333 ευρώ σε 211 ευρώ (πτώση 121 ευρώ), εξέλιξη που συνδέεται άμεσα με τον έντονα οδικό χαρακτήρα του εισερχόμενου τουρισμού της Περιφέρειας και την ενίσχυση ταξιδιών μικρότερης διάρκειας.
Παρά τη μείωση της τουριστικής δαπάνης, η Κεντρική Μακεδονία διατηρεί ισχυρό όγκο επισκέψεων, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της Θεσσαλονίκης ως μητροπολιτικού city break προορισμού και της Χαλκιδικής ως βασικού παραθεριστικού πόλου, αλλά και την ανάγκη περαιτέρω εμπλουτισμού του τουριστικού προϊόντος με εμπειρίες υψηλότερης προστιθέμενης αξίας, ώστε να ενισχυθεί η παραμονή και η κατανάλωση των επισκεπτών
Ξενοδοχειακή αγορά: ανάπτυξη με συμπίεση κερδοφορίας
Το 2025, οι πωληθείσες διανυκτερεύσεις σε ξενοδοχεία ανήλθαν σε 8,0 εκατ., αυξημένες κατά 0,7% σε σχέση με το 2024, ενώ τα συνολικά έσοδα των ξενοδοχείων αυξήθηκαν κατά 7,4%, προσεγγίζοντας τα 2 δισ. ευρώ. Παρά την αύξηση των εσόδων, η κερδοφορία πιέζεται έντονα από το αυξημένο ενεργειακό κόστος, τις ελλείψεις προσωπικού και τις μισθολογικές αυξήσεις.
Σύμφωνα με μελέτη του ΙΝΣΕΤΕ, η συνολική φορολογική επιβάρυνση σε ένα τετράστερο ξενοδοχείο με μέση τιμή δωματίου 150 ευρώ ανέρχεται στο 29,8% της τιμής, σχεδόν διπλάσια από την Κύπρο (16,1%). Επιπλέον, για κάθε 1 ευρώ EBITDA που διατηρούν τα ελληνικά ξενοδοχεία, αποδίδουν περίπου 1,75 ευρώ σε φόρους και εισφορές στο κράτος, περιορίζοντας τη δυνατότητα επανεπένδυσης και αναβάθμισης .
Θεσσαλονίκη: αυξημένη ζήτηση, περιορισμένη απορρόφηση
Παρά τη θεαματική αύξηση των διεθνών αφίξεων, η ξενοδοχειακή αγορά της Θεσσαλονίκης κατέγραψε αύξηση πληρότητας μόλις 0,9% το 2025, καθώς η προσφορά ενισχύθηκε με νέα ξενοδοχεία και επαναλειτουργίες, όπως το September Hotel Thessaloniki (99 δωμάτια) και το NYX Hotel Thessaloniki (130 δωμάτια). Η μέση τιμή δωματίου αυξήθηκε κατά 2,5%, ενώ το RevPAR ενισχύθηκε κατά 3,4%.
Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν μια αγορά που βρίσκεται σε φάση μετάβασης: η ζήτηση αυξάνεται, αλλά η απορρόφηση εξαρτάται από την ικανότητα της πόλης να ενισχύσει το τουριστικό της προϊόν, να επιμηκύνει τη μέση παραμονή και να προσελκύσει επισκέπτες υψηλότερης δαπάνης.
Όπως έχει αναφέρει και στα Μακεδονικά Νέα ο Γενικός Γραμματέας της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης, Δημήτρης Σιμιακός, παρά τη σταδιακή άνοδο στις αφίξεις, τη βελτίωση της διεθνούς εικόνας και την αυξανόμενη ζήτηση από σημαντικές ξένες αγορές, ο προορισμός εξακολουθεί να στερείται ενός ενιαίου, επαγγελματικά οργανωμένου στρατηγικού πλάνου. «Η Θεσσαλονίκη διαθέτει μοναδικά πλεονεκτήματα: πολυπολιτισμικότητα, γαστρονομία, ιστορία, νεανική ενέργεια, αυθεντικότητα. Ωστόσο, η τουριστική της ταυτότητα παραμένει ασύνδετη. Απαιτείται ένα κεντρικό αφήγημα, σύγχρονο και ενιαίο, που θα παρουσιάζει την πόλη ως μια ζωντανή, ανθρώπινη, δημιουργική και ανοιχτή ευρωπαϊκή μητρόπολη», έχει πει χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος και στο 2026, σημείωσε ότι προδιαγράφεται ως χρονιά σημαντικών προκλήσεων με αυξημένα λειτουργικά κόστη, αβεβαιότητες στις μετακινήσεις και ενισχυμένο ανταγωνισμό από γειτονικές πόλεις της ΝΑ Ευρώπης. Σε αυτό το πλαίσιο, η Θεσσαλονίκη χρειάζεται πολύ πιο ισχυρή και σταθερή αεροπορική συνδεσιμότητα — όχι μόνο εποχικά αλλά σε ετήσια βάση — ώστε να παραμείνει ανταγωνιστική στον ευρωπαϊκό χάρτη των city‑break προορισμών.
Υποδομές σε οριακό σημείο
Η έκθεση κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τις υποδομές, με την Ελλάδα να συγκαταλέγεται στις 20 πιο υδατικά πιεσμένες χώρες παγκοσμίως. Οι απώλειες δικτύων ύδρευσης φτάνουν το 40%–50%, ενώ η κυβέρνηση ανακοίνωσε εθνικό σχέδιο ασφάλειας νερού ύψους 2,5 δισ. ευρώ. Παράλληλα, λιμάνια, διαχείριση απορριμμάτων και ενεργειακές υποδομές δοκιμάζονται από την αυξημένη τουριστική ζήτηση, δημιουργώντας προκλήσεις και για την Κεντρική Μακεδονία.
Συμπερασματικά, η Θεσσαλονίκη και η Κεντρική Μακεδονία βρίσκονται στο επίκεντρο της νέας αστικής τουριστικής ανάπτυξης. Η διατήρηση της δυναμικής αυτής προϋποθέτει στοχευμένες επενδύσεις σε υποδομές, αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος και εξισορρόπηση του κόστους λειτουργίας των επιχειρήσεων, ώστε η ποσοτική ανάπτυξη να μεταφραστεί σε ποιοτική και βιώσιμη οικονομική απόδοση.
Κατά τον κ. Σιμιακό, για να καταφέρει η Θεσσαλονίκη να στηρίξει μια μακροπρόθεσμη τουριστική ανάπτυξη, χρειάζεται υποδομές αντάξιες του ρόλου της ως μητροπολιτικού κέντρου όπως η βελτίωση των συνδέσεων προς και από το αεροδρόμιο Μακεδονία με αξιόπιστες και τακτικές συγκοινωνίες, αναβάθμιση του δημόσιου χώρου, της καθαριότητας και της αστικής εμπειρίας, σύγχρονες υποδομές για συνέδρια, εκδηλώσεις και επαγγελματικό τουρισμό, καθώς και πρωτοβουλίες βιώσιμης κινητικότητας και κυκλοφοριακής αποσυμφόρησης.
