Παρά την πτώση στον αριθμό, η εικόνα για το 2026 διαφοροποιείται ποιοτικά, καθώς στο πρόγραμμα κυριαρχούν περισσότερα πλοία πολυτελείας, υψηλότερης δαπάνης ανά επιβάτη και εταιρείες που επενδύουν σε premium και ultra-luxury προϊόν.
Η πρώτη άφιξη της χρονιάς πραγματοποιήθηκε στις 21 Ιανουαρίου με το Viking Star, εγκαινιάζοντας μια σεζόν που ολοκληρώνεται στις 15 Δεκεμβρίου, ξανά με το ίδιο πλοίο. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερο συμβολισμό αποκτά και η σημερινή άφιξη του πολυτελούς Celebrity Infinity της Celebrity Cruises (Royal Caribbean Group), που κατέπλευσε για πρώτη φορά φέτος στη Θεσσαλονίκη μεταφέροντας περισσότερους από 2.000 επιβάτες και περιλαμβάνοντας διανυκτέρευση, δηλαδή παραμονή που αυξάνει το οικονομικό αποτύπωμα στην πόλη.
Ο ρόλος του home port
Το πρόγραμμα του ΟΛΘ Α.Ε. αποτυπώνει μια χρονιά με έντονη παρουσία μεγάλων ομίλων της παγκόσμιας κρουαζιέρας, αλλά και απουσίες που επηρεάζουν το συνολικό αποτύπωμα καθώς η Θεσσαλονίκη δεν είναι πλέον home port (λιμάνι βάσης), εξετάζεται όμως να γίνει ξανά τα επόμενα χρόνια όπως έχουν αναφέρει στα Μακεδονικά Νέα στελέχη της αγοράς, την ώρα που εταιρείες του κλάδου «διαβάζουν» το λιμάνι ως κόμβο με δυνατότητα αναβάθμισης ρόλου.
Καθοριστικός παράγοντας για τη φετινή μείωση αποτελεί η προσωρινή αποχώρηση της Celestyal Cruises, η οποία τα προηγούμενα χρόνια είχε επιλέξει τη Θεσσαλονίκη ως home port. Όπως είχε επισημάνει η εταιρεία στα Μακεδονικά Νέα, «το πρόγραμμα δρομολογίων για το 2026 δεν περιλαμβάνει προς το παρόν τη Θεσσαλονίκη», υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι η πόλη αποτελεί «ιδιαίτερα σημαντικό προορισμό» στο πλαίσιο της στρατηγικής της για τη Βόρεια Ελλάδα και την ελληνική αγορά συνολικά. Η Celestyal διευκρίνισε ότι η επιλογή προορισμών διαμορφώνεται δυναμικά, με βάση τη ζήτηση, τις επιχειρησιακές δυνατότητες και τους αναπτυξιακούς στόχους, προσθέτοντας ότι «η Θεσσαλονίκη αποτελεί για τη Celestyal προορισμό στρατηγικής σημασίας» και ότι η εταιρεία εργάζεται για την επανένταξη της πόλης στο πρόγραμμα δρομολογίων, «μόλις αυτό καταστεί επιχειρησιακά εφικτό», στο πλαίσιο των νέων δρομολογίων που αναπτύσσει τα επόμενα χρόνια.
Το ενδιαφέρον της MSC Cruises
Παράλληλα, η απουσία του home port δεν σημαίνει υποχώρηση του ενδιαφέροντος. Ενδεικτική είναι η περίπτωση της MSC Cruises, καθώς ο Κυριάκος Αναστασιάδης, στρατηγικός σύμβουλος της εταιρείας, έχει σημειώσει από τη Θεσσαλονίκη ότι θα χρειαστούν περίπου τρία χρόνια για να μετατραπεί η πόλη σε home port, αποτυπώνοντας τον χρονικό ορίζοντα που απαιτείται ώστε να «κουμπώσει» επιχειρησιακά η αλλαγή κλίμακας. Η Θεσσαλονίκη, προς το παρόν, λειτουργεί ως στάση σε δρομολόγια υψηλού προφίλ, όπως το 7ήμερο πρόγραμμα του Explora I, που ξεκινά από τον Πειραιά και περιλαμβάνει Βόλο, Καβάλα, Κωνσταντινούπολη, Πάρο και επιστροφή στην Αθήνα, προβάλλοντας την πόλη ως κομβικό σημείο της Βόρειας Ελλάδας στο δίκτυο της Ανατολικής Μεσογείου.
Καταλύτης για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του λιμένα είναι οι υποδομές που έχουν ήδη υλοποιηθεί. Ο νέος Σταθμός Κρουαζιέρας «Μέγας Αλέξανδρος», που λειτουργεί από το καλοκαίρι του 2023, δίνει τη δυνατότητα εξυπηρέτησης δύο κρουαζιερόπλοιων ταυτόχρονα και περισσότερων από 6.000 επιβατών και μελών πληρώματος ημερησίως. Ο ΟΛΘ έχει επενδύσει σε νέες υποδομές συνολικού εμβαδού 2.000 τ.μ., αναβαθμίζοντας την εμπειρία εξυπηρέτησης και ενισχύοντας το τουριστικό προϊόν της Θεσσαλονίκης και της ευρύτερης περιοχής.
Οι παίκτες του 2026
Στο επιχειρησιακό σκέλος της χρονιάς, η εικόνα «γράφεται» σε δύο επίπεδα: από τη μία πλευρά υπάρχει μείωση προσεγγίσεων σε σχέση με το 2025 και το 2024, από την άλλη όμως, σύμφωνα με πληροφορίες του κλάδου, καταγράφεται ποιοτική βελτίωση, με περισσότερα πολυτελή πλοία και επιβάτες υψηλότερης δαπάνης. Αυτή η μετατόπιση αποτυπώνεται και στο μίγμα των εταιρειών και των πλοίων: ισχυρή παρουσία ultra-luxury brands, boutique/exploration προϊόντα, αλλά και σύγχρονα mega-ships χωρητικότητας άνω των 4.000 επιβατών.
Κομβικός «παίκτης» του 2026 είναι το Celebrity Infinity της Celebrity Cruises (θυγατρικής του κορυφαίου ομίλου Royal Caribbean Group), που θα δέσει στον ΟΛΘ συνολικά 23 φορές. Πρόκειται για πλοίο premium κατηγορίας, με περισσότερους από 2.000 επιβάτες, το οποίο στη φετινή του πρώτη προσέγγιση έφερε στη Θεσσαλονίκη πάνω από 2.000 επιβάτες, μεταξύ των οποίων Αμερικανοί και Καναδοί, με πρόγραμμα σύντομων επισκέψεων και εκδρομών σε σημεία της Κεντρικής Μακεδονίας. Η συγκεκριμένη άφιξη έχει ξεχωριστό βάρος, καθώς περιλαμβάνει και διανυκτέρευση στη Θεσσαλονίκη (παραμονή δηλαδή περίπου 33 ώρες), στοιχείο που μεταφράζεται σε μεγαλύτερο χρόνο παραμονής, περισσότερες δαπάνες στην πόλη και ενισχυμένη «έκθεση» της τοπικής αγοράς σε επισκέπτες υψηλότερου εισοδήματος. Από τις 23 προσεγγίσεις του πλοίου μέσα στη χρονιά, μόνο αυτή περιλαμβάνει overnight παραμονή, γεγονός που υπογραμμίζει πόσο σημαντικό είναι για την οικονομία της πόλης να αυξηθούν οι διανυκτερεύσεις.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η ενισχυμένη παρουσία της Viking Ocean Cruises, η οποία εμφανίζεται το 2026 στη Θεσσαλονίκη με πέντε διαφορετικά πλοία – Viking Star, Viking Vesta, Viking Neptune, Viking Vela και Viking Libra – και με εννέα προσεγγίσεις, έναντι τεσσάρων πέρυσι, επιβεβαιώνοντας ότι οι εταιρείες υψηλής κατηγορίας «τεστάρουν» τη Βόρεια Ελλάδα με συστηματικότερη παρουσία.
Αναφορικά με τον υπόλοιπο προγραμματισμό της χρονιάς, ενδεικτικά ο Μάρτιος του 2026 έχει τέσσερις προσεγγίσεις, με το διπλό δρομολόγιο Celebrity Infinity (από Καβάλα προς Κουσάντασι), το Astoria Grande της Miray Cruises (από Κωνσταντινούπολη προς Βόλο), και το Silver Muse της Silversea Cruises από Βόλο προς Κωνσταντινούπολη, ως καθαρόαιμο ultra-luxury προϊόν, που ενισχύει το αφήγημα της «ποιοτικής αναβάθμισης».
Ο Απρίλιος περιλαμβάνει πέντε προσεγγίσεις με το Celebrity Infinity από Καβάλα προς Ρόδο, το Viking Vesta από Βόλο προς Κουσάντασι, το Silver Muse από Κωνσταντινούπολη προς Βόλο, το Celebrity Infinity από Πειραιά προς Κωνσταντινούπολη, ενώ η Θεσσαλονίκη υποδέχεται και το Europa της Hapag-Lloyd Cruises, boutique πολυτελές πλοίο, σε διαδρομή από Πειραιά προς Καβάλα, προσθέτοντας στο πρόγραμμα ένα brand με υψηλές απαιτήσεις υπηρεσιών και πελατών. Ο Μάιος ανοίγει με το Celebrity Infinity από Καβάλα προς Ρόδο, και συνεχίζεται με το MS Monet, μικρό κρουαζιερόπλοιο εξερευνητικού τύπου, που κινείται από Βόλο προς Σαμοθράκη, το Norwegian Viva της Norwegian Cruise Line,σηματοδοτώντας την επιστροφή της Norwegian στη Θεσσαλονίκη και εισάγοντας ένα εντελώς διαφορετικό, μαζικότερο αλλά και ιδιαίτερα εμπορικό προφίλ επιβατών, το Seven Seas Splendor της Regent Seven Seas Cruises και το Le Boreal της Ponant, από Λήμνο προς Πειραιά, με boutique/exploration χαρακτήρα.
Παράλληλα, ο Ιούλιος φαίνεται να είναι από τους πιο «φορτωμένους» μήνες και συνδέεται με την αιχμή τουριστικής ζήτησης. Στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης θα δέσουν το Celebrity Infinity (3 φορές), το Norwegian Viva, αυτή τη φορά από Σαντορίνη προς Κωνσταντινούπολη, το Azamara Onward της Azamara Cruises, με διανυκτέρευση. Από τους υπόλοιπους μήνες της χρονιάς ξεχωρίζουν ακόμη ο Σεπτέμβριος με διπλές αφίξεις την ίδια ημέρα και κορυφώνεται με διανυκτέρευση. Ειδικότερα, Στις 5 Σεπτεμβρίου το Celebrity Infinity φτάνει από Καβάλα προς Πειραιά, ενώ την ίδια ημέρα, στις 5 Σεπτεμβρίου, το Norwegian Viva δένει από Κουσάντασι προς Κωνσταντινούπολη, δημιουργώντας συνθήκες αυξημένης κινητικότητας στη λιμενική ζώνη. Στις 29–30 Σεπτεμβρίου έρχεται το Star Legend της Windstar Cruises, με παραμονή περίπου 30 ώρες και διανυκτέρευση. Προηγούμενο λιμάνι η Καβάλα και επόμενο ο Βόλος.
Διανυκτέρευση στη Θεσσαλονίκη αναμένεται και τον Οκτώβριο με την άφιξη του Star Legend, από Καβάλα προς Βόλο. Και αμέσως μετά, στις 8–9 Οκτωβρίου, καταπλέει το Azamara Quest, επίσης της Azamara Cruises, με διαμονή περίπου 37 ώρες από Καβάλα προς Βόλο, ενισχύοντας το «μοντέλο» extended stay. Το 2026 είναι χρονιά που προϊδεάζει για αλλαγή ποιότητας, καθώς η Θεσσαλονίκη «τραβά» πλοία όπως Silversea, Regent, Hapag-Lloyd, Ponant, Azamara, Windstar και Explora Journeys, δηλαδή παίκτες που ανεβάζουν την κατανάλωση ανά ταξιδιώτη και το προφίλ του προορισμού.
Στο σημείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία και η διάσταση του «πρώτη φορά» για το 2026. Με βάση τη λίστα αφίξεων, μέσα στη χρονιά καταγράφονται εμφανίσεις πλοίων που κάνουν πρεμιέρα στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, όπως το Star Legend κρουαζιερόπλοιο τύπου yacht της Windstar Cruises, το World Traveller της Atlas Ocean Voyages και το Explora II της Explora Journeys. Επιπλέον, στο «νέο» αποτύπωμα εντάσσονται και τα διαφορετικά πλοία της Viking που εμφανίζονται στο πρόγραμμα (Vesta, Neptune, Vela, Libra) πέρα από το Viking Star που ανοίγει και κλείνει τη σεζόν, στοιχείο που δείχνει διεύρυνση παρουσίας της εταιρείας μέσω διαφορετικών μονάδων του στόλου.
Το οικονομικό αποτύπωμα στην τοπική οικονομία
Με βάση την έρευνα εκτίμησης κοινωνικοοικονομικού αντίκτυπου της κρουαζιέρας που υλοποιήθηκε από τον ΟΛΘ και τον Οργανισμό Τουρισμού Θεσσαλονίκης για την περίοδο 2022–2023, οι δαπάνες ανά επιβάτη κρουαζιέρας στην πόλη ανέρχονται σε 54,5 ευρώ, οι επιβάτες δαπανούν επιπρόσθετα 15,1 ευρώ κατά τη διάρκεια οργανωμένων εκδρομών, ενώ στα 98,8 ευρώ αποτιμάται η δαπάνη αγοράς εκδρομής. Στο οικονομικό ισοζύγιο προστίθενται οι δαπάνες πληρωμάτων, που ανέρχονται σε 105,4 ευρώ ανά μέλος πληρώματος. Επισημαίνεται, επίσης, ότι οι δαπάνες αυτές παραδοσιακά αυξάνονται κατά τους εαρινούς και καλοκαιρινούς μήνες, όταν οι καιρικές συνθήκες ευνοούν μεγαλύτερη παραμονή ή μεγαλύτερη συμμετοχή σε εκδρομές.
Οι εκτιμήσεις για τις ετήσιες επιπτώσεις, βάσει εναλλακτικών σεναρίων, αποτυπώνουν άμεσες θετικές επιπτώσεις μεταξύ 5,23 εκατ. ευρώ (σενάριο βάσης) και 6,49 εκατ. ευρώ (θετικό σενάριο), έμμεσες θετικές επιπτώσεις μεταξύ 3,43 εκατ. ευρώ και 4,33 εκατ. ευρώ, και συνολικές θετικές επιπτώσεις μεταξύ 8,56 εκατ. ευρώ και 10,82 εκατ. ευρώ. Στο σκέλος της απασχόλησης, η περίοδος της κρουαζιέρας – όπως έχει αποτυπωθεί σε προηγούμενα σενάρια – εκτιμάται ότι οδηγεί στη διατήρηση 111 θέσεων εργασίας πλήρους απασχόλησης σε ετήσια βάση, ενώ ιδιαίτερο βάρος έχει το γεγονός ότι το 90,1% των επιβατών δηλώνει ότι μετά την επίσκεψη είναι εξαιρετικά έως αρκετά πιθανό να συστήσει τη Θεσσαλονίκη ως προορισμό.
Συνεπώς, μπορεί να έχουμε λιγότερες προσεγγίσεις σε σχέση με τις δύο προηγούμενες χρονιές, αλλά καταγράφεται ενισχυμένη παρουσία εταιρειών και πλοίων υψηλού προφίλ, με διαδρομές που «δένουν» τη Θεσσαλονίκη με λιμάνια όπως Κουσάντασι, Κωνσταντινούπολη, Πειραιάς, Μύκονος, Σαντορίνη, Καβάλα και Βόλος, και με λίγες αλλά πολύτιμες διανυκτερεύσεις που μπορούν να λειτουργήσουν ως πρόβα για το μεγάλο στρατηγικό ζητούμενο: την επιστροφή του home port. Στο ενδιάμεσο, η πόλη έχει ένα πλεονέκτημα με άμεση πρόσβαση σε ιστορία, γαστρονομία και σε ένα μοναδικό «τόξο» πολιτιστικών και θρησκευτικών προορισμών της Βόρειας Ελλάδας – από την Πέλλα και τη Βεργίνα έως την Αμφίπολη και το Άγιο Όρος.
