Με τιμή εκκίνησης τα 2,08 εκατ. ευρώ, εμβαδόν οικοπέδου περίπου 1.840 τ.μ., διατηρητέο χαρακτήρα και βαριά ιστορική κληρονομιά, το ακίνητο αποτελεί μία από τις υψηλού συμβολισμού επενδυτικές ευκαιρίες στο ανατολικό παραλιακό μέτωπο της πόλης.
Η Οικία Σαλέμ κατασκευάστηκε το 1878 σε σχέδια του σπουδαίου αρχιτέκτονα Ξενοφώντα Παιονίδη, για λογαριασμό του Εβραίου εμπόρου Τζεμποργά. Το 1894 αποκτήθηκε από τον διακεκριμένο δικηγόρο Εμμανουέλ Σαλέμ, μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης, ο οποίος συμμετείχε και στις διαπραγματεύσεις της Συνθήκης της Λωζάνης. Στο ίδιο σπίτι γεννήθηκε ο μαθηματικός Ραφαέλ Σαλέμ, διεθνώς αναγνωρισμένος για τη θεωρία των «Αριθμών Σαλέμ».
Το ακίνητο πέρασε το 1924 στην ιδιοκτησία του ιταλικού κράτους και λειτούργησε ως Ιταλικό Προξενείο έως το 1978. Έκτοτε παραμένει ανεκμετάλλευτο, με τη φθορά του χρόνου να έχει αφήσει πλέον έντονο αποτύπωμα στην κατάστασή του.
Αρχιτεκτονική αξία και πολεοδομικοί περιορισμοί
Το τριώροφο νεομπαρόκ κτίριο, με σκαλιστές κολώνες, φυτικά και γεωμετρικά μοτίβα, μπαρόκ αετώματα και τη μνημειακή διπλή κλίμακα εισόδου, αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά δείγματα του εκλεκτικισμού της εποχής. Η πίσω όψη της οικίας έβλεπε παλαιότερα στη θάλασσα, ενώ διέθετε ακόμη και ιδιωτική προβλήτα, προτού διαμορφωθεί ο σύγχρονος αστικός ιστός.
Σήμερα, το ακίνητο είναι χαρακτηρισμένο διατηρητέο τόσο ως κτίσμα όσο και ως προς τον περιβάλλοντα χώρο, γεγονός που συνεπάγεται αυστηρούς όρους επεμβάσεων, αλλά ταυτόχρονα προσδίδει σημαντική υπεραξία σε όποια επένδυση καταφέρει να το αποκαταστήσει και να το επαναφέρει στη ζωή.
Σύμφωνα με την προκήρυξη, το ακίνητο διαθέτει εμβαδόν οικοπέδου 1.838–1.844 τ.μ. και καλυμμένη επιφάνεια περίπου 945 τ.μ. Η τιμή εκκίνησης έχει οριστεί στα 2,08 εκατ. ευρώ, χωρίς να περιλαμβάνονται φόροι και έξοδα μεταβίβασης, τα οποία βαρύνουν τον αγοραστή. Το ακίνητο δηλώνεται σε «πολύ κακή κατάσταση συντήρησης», γεγονός που προϋποθέτει σημαντικό επενδυτικό κεφάλαιο για μελέτες, αποκατάσταση και επανάχρηση.
Η διαδικασία προβλέπει κλειστές προσφορές και πλήρη συμμόρφωση με το ελληνικό και ιταλικό νομικό πλαίσιο, καθώς το Ιταλικό Δημόσιο διατηρεί ισχυρά δικαιώματα ελέγχου έως την τελική έγκριση της πώλησης.
Επενδυτικό ενδιαφέρον και προοπτικές
Παρά την απαιτητική φύση του έργου αποκατάστασης, η Οικία Σαλέμ θεωρείται ακίνητο υψηλού συμβολισμού και σπάνιας αξίας για την αγορά της Θεσσαλονίκης. Η θέση της επί της Βασιλίσσης Όλγας, σε έναν από τους ιστορικότερους και ανερχόμενους άξονες της πόλης, δημιουργεί προοπτικές για επανάχρηση ως boutique hotel, πολιτιστικό κέντρο, έδρα ιδρύματος ή ακόμα και πολυτελής κατοικία υψηλού κύρους.
Η διεθνής προβολή του ακινήτου –από την εμφάνισή του στην ταινία του Θόδωρου Αγγελόπουλου μέχρι την «άτυπη» σύνδεσή του με το American Horror Story– ενισχύει περαιτέρω το brand name του κτιρίου, προσφέροντας ένα επιπλέον αφήγημα για επενδυτές που αναζητούν όχι απλώς τετραγωνικά, αλλά μοναδικότητα.
Υπενθυμίζεται ότι στον ίδιο δρόμο, ένα από τα μεγαλύτερα και ιστορικά ανεκμετάλλευτα ακίνητα του αστικού ιστού της Θεσσαλονίκης περνά σε φάση επανεκκίνησης, καθώς η Lidl Ελλάς απέκτησε το εκτεταμένο κτιριακό συγκρότημα των πρώην καπναποθηκών στη συμβολή των οδών Βασιλίσσης Όλγας και Φλέμινγκ.
Πρόκειται για μία επένδυση με ιδιαίτερο συμβολισμό αλλά και έντονη επιχειρηματική βαρύτητα, καθώς αφορά ακίνητο σχεδόν 17.000 τ.μ. δομημένης επιφάνειας σε οικόπεδο περίπου 4.900 τ.μ., το οποίο παρέμενε αναξιοποίητο επί χρόνια. Το τίμημα της συναλλαγής φέρεται να κινείται κοντά στα 5 εκατ. ευρώ, ενώ –προς το παρόν– η εταιρεία δεν έχει ανοίξει τα χαρτιά της για τη χρήση που σχεδιάζει.
Το ακίνητο περιλαμβάνει τρία διακριτά κτίρια με διαφορετική τυπολογία και ιστορική προέλευση. Το παλαιότερο είναι το κτίριο του πρώην Ιταλικού Σπουδαστηρίου, διώροφο που ανεγέρθηκε το 1933. Το μεγαλύτερο κτίσμα είναι η καπναποθήκη του Ιταλικού Μονοπωλίου Καπνού, ενώ το τρίτο κτίριο είναι το κτίριο γραφείων και κατοικιών, που ανεγέρθηκε το 1958 για τη στέγαση των εργαζομένων της καπναποθήκης.
Παρότι κανένα από τα κτίρια δεν έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο, το συγκρότημα φέρει ισχυρό ιστορικό φορτίο, καθώς στον χώρο διατηρούνται ακόμη τα κάγκελα της περίφημης Βίλα Ίντα, ενός από τα πρώιμα έργα του Ιταλού αρχιτέκτονα Vitaliano Poselli, η οποία κατεδαφίστηκε το 1958. Η βίλα είχε υπάρξει ιδιοκτησία της οικογένειας Μοδιάνο και στη συνέχεια του ιταλικού δημοσίου, στεγάζοντας διαχρονικά προξενικές, εκπαιδευτικές και υγειονομικές λειτουργίες.
Το συγκρότημα υπήρξε επίσης επί δεκαετίες σημείο αναφοράς για την ιταλική κοινότητα της Θεσσαλονίκης. Το Ιταλικό Ινστιτούτο λειτούργησε στον χώρο μέχρι το 2014, οπότε και οι δραστηριότητές του μεταφέρθηκαν στην Αθήνα.
