«Το Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά είναι ένα έργο που ξεπερνά τα στενά όρια του Δήμου μας. Πρόκειται για μια αστική και περιβαλλοντική επανάσταση, που αλλάζει την ίδια την ταυτότητα της Δυτικής Θεσσαλονίκης. Σε έναν χώρο 330 στρεμμάτων, που για δεκαετίες παρέμενε ανενεργός και περιφραγμένος, δημιουργούμε έναν ζωντανό, ανοιχτό, δημόσιο χώρο πρασίνου, πολιτισμού και αναψυχής», δηλώνει στα Μακεδονικά Νέα ο δήμαρχος Παύλου Μελά, Δημήτρης Ασλανίδης.
Πράγματι, το Μητροπολιτικό Πάρκο θα αλλάξει την ταυτότητα της Θεσσαλονίκης, μίας πόλης που ασφυκτιά από την έλλειψη ελεύθερων χώρων και πρασίνου. Κι αυτό καθώς η απόδοση των χώρων του πρώην στρατοπέδου στην κοινωνία δεν είναι απλώς μια πολεοδομική παρέμβαση, αλλά μια πράξη ιστορικής και περιβαλλοντικής δικαιοσύνης.
330 στρέμματα πρασίνου, πολιτισμού και αναψυχής
Το Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά καταλαμβάνει έκταση περίπου 330 στρεμμάτων και θα αποτελέσει έναν πολυδιάστατο χώρο πρασίνου, πολιτισμού και αναψυχής
Το Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά καταλαμβάνει συνολική έκταση περίπου 330 στρεμμάτων. Το πάρκο σχεδιάζεται ως ένας πολυδιάστατος χώρος πρασίνου, πολιτισμού και αναψυχής και περιλαμβάνει τα εξής βασικά στοιχεία:
- Φύτευση περισσοτέρων των 7.000 νέων δέντρων τα οποία, μαζί με τα υφιστάμενα, θα ξεπεράσουν τα 10.000, δημιουργώντας μια «πράσινη όαση».
- Εκτεταμένες περιπατητικές διαδρομές, ποδηλατόδρομους, χώρους άθλησης και τρία αναψυκτήρια.
- Πολιτιστικά Κτίρια και Μουσεία, μέσω της αξιοποίησης των ιστορικών κτιρίων του πρώην στρατοπέδου. Ειδικότερα, στα κτίρια αυτά θα φιλοξενηθεί το νέο Δημαρχείο Παύλου Μελά, αλλά και δύο νέα μουσεία: Το Μουσείο Εθνικής Αντίστασης και το Μουσείο Ευρημάτων Μετρό, με περισσότερα από 2.000 αρχαία αντικείμενα από τις ανασκαφές.
Το έργο βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο υλοποίησης και η απόδοσή του στο κοινό αναμένεται μέσα στο 2026.
«Το έργο βρίσκεται ήδη στο στάδιο της ολοκλήρωσης και εκτιμώ ότι μέσα στο 2026 θα αποδοθεί στην κοινωνία της πόλης. Περιλαμβάνει αναπλάσεις, εκτεταμένες φυτεύσεις, υποδομές ήπιων δραστηριοτήτων, αναψυκτήρια, χώρους περιπάτου και ποδηλασίας, πολιτιστικές χρήσεις, αλλά και αξιοποίηση των ιστορικών κτιρίων του στρατοπέδου. Θα φιλοξενεί το νέο δημαρχείο αλλά και δύο νέα μουσεία. Όταν ολοκληρωθεί, το πάρκο θα αποτελεί τον πράσινο πνεύμονα της Θεσσαλονίκης, ένα σημείο αναφοράς όχι μόνο για τους δημότες του Παύλου Μελά, αλλά για ολόκληρη τη μητροπολιτική περιοχή», υπογραμμίζει ο κ. Ασλανίδης.
Νέα εποχή για το «Παύλου Μελά»
Για περισσότερο από έναν αιώνα, ο χώρος του στρατοπέδου αποτελούσε ένα «γκρίζο σημείο» στον χάρτη της Δυτικής Θεσσαλονίκης. Από την οθωμανική περίοδο και τη χρήση του ως στρατώνα, μέχρι τα σκοτεινά χρόνια της Κατοχής και της δικτατορίας, όπου λειτούργησε ως τόπος φυλάκισης και εκτελέσεων, το Παύλου Μελά ήταν συνδεδεμένο με τον περιορισμό και τον πόνο.
Σήμερα περνάμε σε μια νέα εποχή. Η φιλοσοφία του σχεδιασμού βασίζεται στην έννοια του «ανοιχτού πάρκου». Δεν πρόκειται για έναν περίφρακτο κήπο, αλλά για μια προέκταση του αστικού ιστού, προσβάσιμη από κάθε πλευρά, που ενώνει τις γειτονιές της Σταυρούπολης, της Πολίχνης και των Αμπελοκήπων.
Η μνήμη και το μικροκλίμα
Η ανάπλαση του Πάρκου κινείται σε δύο βασικούς άξονες: την ανάδειξη της ιστορικής μνήμης και την ενίσχυση του φυσικού περιβάλλοντος.
Στην καρδιά του πάρκου δεσπόζουν τα εμβληματικά κτίρια των στρατώνων, τα οποία θα στεγάσουν το νέο δημαρχείο και τα δύο μουσεία. Η αποκατάσταση των κτισμάτων γίνεται με σεβασμό στην αρχική τους μορφή, μετατρέποντας τα «φαντάσματα» του παρελθόντος σε ζωντανά κύτταρα πολιτισμού.
Ταυτόχρονα, η φύτευση χιλιάδων νέων δέντρων και θάμνων δεν έχει μόνο αισθητικό χαρακτήρα. Στόχος είναι η δημιουργία ενός μικροκλίματος που θα μειώσει τη θερμοκρασία στην περιοχή κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Τα μονοπάτια περιπάτου, οι διαδρομές ποδηλάτου και οι μεγάλες επιφάνειες με γρασίδι θα προσφέρουν στους πολίτες τη δυνατότητα για άσκηση και αναψυχή, που μέχρι και σήμερα είναι αδιανόητη σε αυτό το πυκνοκατοικημένο τμήμα της πόλης.
Η διαχείριση
Δημήτρης Ασλανίδης, δήμαρχος Παύλου Μελά
Μεγάλη πρόκληση, μετά την παράδοση του Μητροπολιτικού Πάρκου τους επόμενους μήνες, θα αποτελέσει η συντήρηση ενός τόσο μεγάλου χώρου, κάτι που απαιτεί πόρους, προσωπικό, αλλά και κοινωνική συνείδηση. Η προστασία από βανδαλισμούς, η καθαριότητα και η διατήρηση του πρασίνου είναι στοιχήματα που πρέπει να κερδηθούν σε καθημερινή βάση από τον Δήμο και τους πολίτες.
Ο δήμος Παύλου Μελά μπορεί όμως να είναι πιο… ήσυχος για το ζήτημα της συντήρησης, καθώς έχει διασφαλίσει χρηματοδότηση 700.000 ευρώ ετησίως για τη λειτουργία του Πάρκου, γεγονός που, όπως υπογραμμίζει ο κ. Ασλανίδης, «μας λύνει τα χέρια και μας κάνει πιο αισιόδοξους για το μέλλον».
Μοντέλο αξιοποίησης
Το Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά δεν αφορά μόνο τη Θεσσαλονίκη. Αποτελεί ένα πρότυπο μοντέλο για το πώς μπορούν να αξιοποιηθούν τα ανενεργά στρατόπεδα στην Ελλάδα. Σε μια εποχή κλιματικής κρίσης, η επιστροφή της γης στη φύση και στον άνθρωπο είναι η μοναδική βιώσιμη λύση.
Στο μεταξύ, το πάρκο Παύλου Μελά είναι βέβαιο ότι θα αποτελέσει έναν «μαγνήτη» και θα συμπαρασύρει την ευρύτερη περιοχή, η οποία αναμένεται να αναβαθμιστεί οικονομικά, ανεβάζοντας το επίπεδο της ποιότητας ζωής των πολιτών.
