Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι αξιώσεις της Ουάσινγκτον έχουν προκαλέσει ένα κύμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης προς τη Δανία. Ωστόσο, η κρίση έχει αποκαλύψει μια δυσάρεστη πραγματικότητα: η Δανία συγκεντρώνει υποστήριξη για να προστατεύσει ένα έδαφος του οποίου ο πληθυσμός επιθυμεί την ανεξαρτησία και του οποίου το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης επιθυμεί πλέον να παρακάμψει την Κοπεγχάγη και να διαπραγματευτεί απευθείας με τις ΗΠΑ.
«Η Δανία κινδυνεύει να εξαντλήσει το κεφάλαιο της εξωτερικής πολιτικής της για να εξασφαλίσει τη Γροιλανδία, μόνο για να την δει να απομακρύνεται στη συνέχεια», δήλωσε ο Μίκελ Βέντμπι Ράσμουσεν, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης.
Στρατηγική σημασία
Η Δανία δεν μπορεί να αφήσει τη Γροιλανδία να φύγει χωρίς να χάσει τη γεωπολιτική της σημασία στο αρκτικό έδαφος, το οποίο βρίσκεται σε στρατηγική θέση μεταξύ της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής και αποτελεί κρίσιμο σημείο για το αμερικανικό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας.
Ωστόσο, ενδέχεται τελικά να μην έχει να επιδείξει τίποτα για τις προσπάθειές της, αν οι Γροιλανδοί επιλέξουν την ανεξαρτησία ή συνάψουν τη δική τους συμφωνία με την Ουάσινγκτον.
Τα διακυβεύματα εκτείνονται πέρα από τα εθνικά συμφέροντα της Δανίας. Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι έχουν συσπειρωθεί πίσω από τη Δανία όχι μόνο από αλληλεγγύη, αλλά και επειδή η παραίτηση από τη Γροιλανδία θα δημιουργούσε ένα επικίνδυνο προηγούμενο που θα μπορούσε να ενθαρρύνει άλλες δυνάμεις να διεκδικήσουν εδαφικά δικαιώματα έναντι μικρότερων χωρών, ανατρέποντας την παγκόσμια τάξη μετά το 1945.
Το υπουργείο Εξωτερικών της Δανίας αρνήθηκε να σχολιάσει, αλλά παρέπεμψε στις κοινές δηλώσεις της πρωθυπουργού της Δανίας Μέττε Φρέντερικσεν και του πρωθυπουργού της Γροιλανδίας Γιενς-Φρέντερικ Νίλσεν στις 22 Δεκεμβρίου.
«Τα εθνικά σύνορα και η κυριαρχία των κρατών έχουν τις ρίζες τους στο διεθνές δίκαιο», δήλωσαν οι δύο ηγέτες. «Είναι θεμελιώδεις αρχές. Δεν μπορείς να προσαρτήσεις μια άλλη χώρα... Η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς».
Αυτή την εβδομάδα, η Φρέντερικσεν δήλωσε: «Αν οι ΗΠΑ επιλέξουν να επιτεθούν σε άλλη χώρα του ΝΑΤΟ, όλα θα σταματήσουν, συμπεριλαμβανομένου του ΝΑΤΟ και της ασφάλειας που παρέχει η συμμαχία από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο».
Αξίξει το κόστος;
Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει ότι όλες οι επιλογές είναι ανοιχτές, συμπεριλαμβανομένης της αγοράς του εδάφους ή της κατάκτησής του με τη βία.
Ο καθηγητής Ράσμουσεν από την Κοπεγχάγη δήλωσε ότι οποιαδήποτε συζήτηση σχετικά με το αν αξίζει το κόστος η διατήρηση της Γροιλανδίας έχει επισκιάσει η οργή για τις απειλές του Τραμπ.
«Δεν αποτελεί μέρος της πολιτικής συζήτησης στη Δανία. Φοβάμαι ότι έχουμε πέσει σε πατριωτική υπερβολή», δήλωσε.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, η στρατηγική θέση της Γροιλανδίας έδωσε στη Δανία υπερβολική επιρροή στην Ουάσινγκτον και της επέτρεψε να διατηρήσει χαμηλότερες αμυντικές δαπάνες από ό,τι θα αναμενόταν από έναν σύμμαχο του ΝΑΤΟ.
Αυτό έγινε γνωστό ως «η κάρτα της Γροιλανδίας», σύμφωνα με μια έκθεση του 2017 του Κέντρου Στρατιωτικών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης.
Ωστόσο, οι φιλοδοξίες της Γροιλανδίας για αυτοδιάθεση έχουν αναπτυχθεί από τότε που η πρώην αποικία απέκτησε μεγαλύτερη αυτονομία και δικό της κοινοβούλιο το 1979. Μια συμφωνία του 2009 αναγνώρισε ρητά το δικαίωμα των Γροιλανδών στην ανεξαρτησία, αν το επιλέξουν.
Όλα τα κόμματα της Γροιλανδίας δηλώνουν ότι επιθυμούν την ανεξαρτησία, αλλά διαφωνούν ως προς τον τρόπο και το χρόνο επίτευξής της.
Η πίεση του Τραμπ επιτάχυνε μια διαδικασία που είχε ήδη ξεκινήσει, αναγκάζοντας την Κοπεγχάγη να δαπανήσει πολιτικό κεφάλαιο και οικονομικούς πόρους για μια σχέση με όλο και πιο αβέβαιο τέλος.
Τα οικονομικά μεγέθη
Η Κοπεγχάγη παρέχει ετήσια επιχορήγηση ύψους περίπου 4,3 δισεκατομμυρίων δανικών κορονών (610 εκατομμύρια δολάρια) στην οικονομία της Γροιλανδίας, η οποία βρίσκεται σε κατάσταση σχεδόν στασιμότητας με αύξηση του ΑΕΠ μόλις 0,2% το 2025.
Η κεντρική τράπεζα εκτιμά ότι το ετήσιο χρηματοδοτικό κενό για τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών ανέρχεται σε περίπου 800 εκατομμύρια δανικές κορόνες. Η Δανία καλύπτει επίσης την αστυνομία, το δικαστικό σύστημα και την άμυνα, με τις συνολικές ετήσιες δαπάνες να ανέρχονται σε λίγο λιγότερο από 1 δισεκατομμύριο δολάρια.
Επιπλέον, η Κοπεγχάγη ανακοίνωσε πέρυσι ένα πακέτο άμυνας για την Αρκτική ύψους 42 δισεκατομμυρίων δανικών κορονών (6,54 δισεκατομμύρια δολάρια) ως απάντηση στις κριτικές των ΗΠΑ ότι η Δανία δεν έχει κάνει αρκετά για την προστασία της Γροιλανδίας.
Κάποιοι απορρίπτουν την προσέγγιση της σχέσης με συναλλακτικούς όρους, επισημαίνοντας τις νομικές και ηθικές υποχρεώσεις της Δανίας βάσει του διεθνούς δικαίου και των αιώνων κοινής ιστορίας.
«Μιλάμε για οικογενειακές σχέσεις, για μια μακρά ιστορία σχέσεων μεταξύ της Δανίας και της Γροιλανδίας», δήλωσε ο Μαρκ Γιακμπσεν, αναπληρωτής καθηγητής στο Βασιλικό Δανικό Κολλέγιο Άμυνας. «Είναι λοιπόν κάτι πολύ περισσότερο, δεν αφορά μόνο την άμυνα και την οικονομία, αφορά τα συναισθήματα, αφορά τον πολιτισμό».
Πηγή: Reuters
