Διεθνείς αναλυτές περιγράφουν στα ειδησεογραφικά δίκτυα του εξωτερικού την ισχυρή στρατιωτική παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών ως μία εικόνα που δεν έχει παρατηρηθεί εδώ και πάνω από δύο δεκαετίες. Σύμφωνα με τα διεθνή ΜΜΕ, υπολογίζεται πως περισσότερο από το ένα τρίτο των διαθέσιμων πλοίων του αμερικανικού στόλου βρίσκεται πλέον στην περιοχή, ενώ τη Δευτέρα κατέπλευσε στη στρατιωτική βάση της Σούδας, στα Χανιά, το αμερικανικό αεροπλανοφόρο «Gerald R. Ford».
Το «Fοrd», διαθέτει αεροσκάφη τα οποία μπορούν να καταρρίψουν και να εντοπίσουν τους βαλιστικούς πυραύλους, αλλά και τα drones που πιθανόν να εκτοξεύσει η Τεχεράνη. Αυτή είναι η μεγαλύτερη συγκέντρωση αεροπορικής δύναμης και ναυτικής αρμάδας των ΗΠΑ στην περιοχή από το 2003 και τον πόλεμο στο Ιράκ.
Το USS Gerald R. Ford (CVN 78) είναι το νεότερο πυρηνοκίνητο αεροπλανοφόρο των ΗΠΑ καθώς εντάχθηκε σε υπηρεσία το 2017. Είναι ικανό να λειτουργήσει για σχεδόν 20 έτη δίχως καύσιμο ενώ οι προμήθειες για το πλήρωμα είναι μεγάλες.
Συνολικά 4.500 άτομα υπηρετούν στο USS Gerald R. Ford (CVN 78) το οποίο έχει μήκος 333 μέτρα και πλάτος 78 ενώ μπορεί να πλεύσει με 30 κόμβους.
Η δύναμη κρούσης που μεταφέρει χωρίζεται σε έξι Μοίρες αεροσκαφών όπου το σύνολό τους φτάνει τα 75.
F-35C, ο ναυτικός τύπος του stealth αεροσκάφους με τα ενισχυμένα σκέλη που αντέχουν τους κραδασμούς καταστρώματος.
F/A-18E/F Super Hornets, το αξιόπιστο αεροπορικό «εργαλείο» των ΗΠΑ που χρησιμοποιούν για κρούση.
E-2D Advanced Hawkeye τα ιπτάμενα «μάτια» του στόλου.
EA-18G Growlers για ηλεκτρονικό πόλεμο και καταστολή της εχθρικής αεράμυνας.
Τέσσερα πιθανά σενάρια
Ο Economist, σε δημοσίευμά του τη Δευτέρα, περιγράφει τέσσερα πιθανά σενάρια για την επόμενη μέρα στη Μέση Ανατολή.
Σενάριο 1ο: Ένα στοχευμένο πλήγμα κατά της πολιτικής και θρησκευτικής ηγεσίας του Ιράν. Εδώ, πρωταρχικός στόχος είναι η εξόντωση του ανώτατου θρησκευτικού ηγέτη Αλί Χαμενεΐ. Ωστόσο, αν και ένα τέτοιο σενάριο θα οδηγούσε σε πιθανή επιτάχυνση πολιτικών εξελίξεων στο εσωτερικό του Ιράν, δεν παρέχει την παραμικρή εγγύηση για μια ομαλή πολιτική μετάβαση, φιλική προς τα συμφέροντα των ΗΠΑ. Αντίθετα, θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε μια συσπείρωση των Ιρανών πολιτών γύρω από το τωρινό καθεστώς απέναντι στον «ξένο εισβολέα».
Σενάριο 2ο: Ένα στοχευμένο χτύπημα κατά των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IGRC). Ουσιαστικά, πρόκειται για τον κύριο στρατιωτικό και οικονομικό βραχίονα του ιρανικού καθεστώτος. Πρωταρχικοί στόχοι, σ’ αυτή την περίπτωση, είναι στρατιωτικές βάσεις, διοικητικά κέντρα και συγκεκριμένα ανώτατα στελέχη των IGRC. Ωστόσο, μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να πυροδοτήσει αντίποινα μέσω περιφερειακών συμμάχων (proxies), όπως είναι, για παράδειγμα, οι Χούθι της Υεμένης.
Σενάριο 3ο: Εκτεταμένοι βομβαρδισμοί κατά στρατιωτικών υποδομών και στόχων. Η στόχευση, στην προκειμένη περίπτωση, αφορά κυρίως βάσεις βαλλιστικών πυραύλων, αποθήκες drones και εγκαταστάσεις εκτόξευσης. Αν και ένας τέτοιος σχεδιασμός θα μείωνε αισθητά τον κίνδυνο αντιποίνων έναντι αμερικανικών στόχων στον Κόλπο ή κατά στόχων στο Ισραήλ, θα απαιτούσε συνεχείς επιχειρήσεις, γεγονός που θα επέτεινε έτι περαιτέρω τον κίνδυνο μιας κλιμάκωσης.
Σενάριο 4ο: Πλήγματα υψηλής ακρίβειας κατά πυρηνικών εγκαταστάσεων, με σκοπό την ακύρωση ή την περαιτέρω καθυστέρηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Το πρόβλημα, εδώ, είναι ότι οι εγκαταστάσεις είναι διασκορπισμένες και ορισμένες βαθιά θαμμένες, απαιτώντας επαναλαμβανόμενα πλήγματα υψηλής ακρίβειας. Ακόμη και επιτυχημένες επιδρομές ίσως καθυστερήσουν, αλλά δύσκολα θα εξαλείψουν οριστικά το πρόγραμμα.
Νετανιάχου: Προετοιμαζόμαστε για κάθε σενάριο για το Ιράν
Την ίδια στιγμή, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε στην Κνεσέτ ότι η χώρα του βιώνει «περίπλοκες και δύσκολες ημέρες» εν μέσω της κλιμάκωσης των εντάσεων μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, μετά τις απειλές του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για ένα πλήγμα «περιορισμένης έκτασης» σε βάρος του Ιράν.
«Διανύουμε πολύ περίπλοκες και δύσκολες ημέρες (…) Κανείς δεν ξέρει τι μας επιφυλάσσει το αύριο, παραμένουμε σε επαγρύπνηση, προετοιμαζόμαστε για κάθε σενάριο», είπε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός.
Ο Νετανιάχου επανέλαβε τις απειλές του προς το Ιράν λέγοντας ότι «αν οι αγιατολάδες διαπράξουν ίσως το σοβαρότερο λάθος στην ιστορία τους και επιτεθούν στο Ισραήλ, θα απαντήσουμε με δύναμη που δεν μπορούν ούτε να φανταστούν».
Η Τεχεράνη προειδοποίησε νωρίτερα ότι οποιοδήποτε πλήγμα εκ μέρους των ΗΠΑ, ακόμη και «περιορισμένο» θα την ανάγκαζε να απαντήσει «με δριμύτητα».
NYT - Τα δύο διλήμματα της Ουάσιγκτον για το Ιράν: Κλιμάκωση μέσω επίθεσης ή διπλωματική έξοδος
Εν τω μεταξύ, σε εκτενές άρθρο τους τη Δευτέρα, οι New York Times αναφέρουν πως «σε μια από τις κρισιμότερες καμπές της σύγχρονης ιστορίας της Μέσης Ανατολής, ο Ντόναλντ Τραμπ προετοιμάζει το έδαφος για μια γενικευμένη στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν, με απώτερο στόχο την ανατροπή του καθεστώτος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ».
Ο Αμερικανός πρόεδρος εξετάζει ένα κλιμακούμενο σχέδιο δράσης, ξεκινώντας από στοχευμένα πλήγματα και καταλήγοντας σε μια ολοκληρωτική επίθεση, εάν η Τεχεράνη δεν συμμορφωθεί με την απαίτηση για πλήρη τερματισμό του πυρηνικού της προγράμματος.
Η Ουάσιγκτον έχει ήδη συγκεντρώσει στην περιοχή μια «τεράστια αρμάδα», την μεγαλύτερη από την εισβολή στο Ιράκ το 2003. Δύο ομάδες αεροπλανοφόρων, δεκάδες μαχητικά αεροσκάφη και βομβαρδιστικά βρίσκονται σε απόσταση βολής, ενώ το αεροπλανοφόρο Gerald R. Ford κατευθύνεται προς τις ακτές του Ισραήλ. Στο στόχαστρο βρίσκονται οι εγκαταστάσεις των Φρουρών της Επανάστασης, πυρηνικοί σταθμοί και το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της χώρας.
Παρά την πολεμική ρητορική, στο εσωτερικό της κυβέρνησης επικρατεί σκεπτικισμός. Ο επικεφαλής του Γενικού Επιτελείου, Στρατηγός Νταν Κέιν, και ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς την αποτελεσματικότητα των αεροπορικών πληγμάτων για την επίτευξη αλλαγής καθεστώτος, τονίζοντας ότι το Ιράν αποτελεί έναν εξαιρετικά δύσκολο στόχο, συγκριτικά με την πρόσφατη επιχείρηση κατά του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα. Παράλληλα, ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς θέτει ερωτήματα για τους κινδύνους και την πολυπλοκότητα μιας παρατεταμένης σύγκρουσης.
Η κρίσιμη διαπραγμάτευση στη Γενεύη
Σε κάθε περίπτωση, η τελευταία ελπίδα για την αποφυγή της σύρραξης εναποτίθεται στις διαπραγματεύσεις της Γενεύης την προσεχή Πέμπτη. Μια συμβιβαστική πρόταση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) βρίσκεται στο τραπέζι, η οποία θα επέτρεπε στο Ιράν ένα εξαιρετικά περιορισμένο πρόγραμμα εμπλουτισμού αποκλειστικά για ιατρικούς σκοπούς.
Ωστόσο, το χάσμα παραμένει βαθύ: ο Λευκός Οίκος επιμένει στο «μηδενικό εμπλουτισμό», ενώ η Τεχεράνη υπεραμύνεται του «δικαιώματός» της στα πυρηνικά.
