Ορισμένοι ανώτεροι σύμβουλοι στην κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, υπό την καθοδήγηση του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, πιέζουν τον Τραμπ να εξαντλήσει πρώτα τα περιθώρια της διπλωματίας πριν από οποιαδήποτε στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν, μετέδωσε τη Δευτέρα η Wall Street Journal, επικαλούμενη Αμερικανούς αξιωματούχους.
Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, ο Λευκός Οίκος εξετάζει πρόταση της Τεχεράνης για την έναρξη συνομιλιών σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα, την ώρα που ο Τραμπ φέρεται να σκέφτεται το ενδεχόμενο να εγκρίνει στρατιωτική δράση κατά του Ιράν.
Την ίδια ώρα, οι αρχές έχουν προχωρήσει σε σκληρή καταστολή. Σύμφωνα με πληροφορίες, χρησιμοποιήθηκαν όπλα κάθε είδους, από υδροφόρες μέχρι πραγματικά πυρά, με θανατηφόρα αποτελέσματα.
Η ιρανική ηγεσία βρίσκεται αντιμέτωπη με μαζικές κινητοποιήσεις που ξεκίνησαν ως διαμαρτυρίες για τη δεινή οικονομική κατάσταση και εξελίχθηκαν σε ανοιχτά αιτήματα για την ανατροπή του βαθιά εδραιωμένου κληρικού κατεστημένου, την ώρα που η περιφερειακή επιρροή της χώρας έχει περιοριστεί αισθητά.
Σε επαληθευμένο οπτικό υλικό, Ιρανοί πολίτες εμφανίζονται συγκεντρωμένοι στο Ιατροδικαστικό Κέντρο Καχριζάκ στην Τεχεράνη την Κυριακή, στεκόμενοι πάνω από σειρές μαύρων σάκων με σορούς.
Κάτοικοι της Τεχεράνης που μίλησαν στο BBC περιέγραψαν την αντίδραση των δυνάμεων ασφαλείας ως ιδιαίτερα έντονη, ενώ γιατροί ανέφεραν ότι τα νοσοκομεία έχουν «κατακλυστεί» από νεκρούς και τραυματίες.
Παράλληλα, η χώρα βρίσκεται σε καθεστώς σχεδόν πλήρους διακοπής του διαδικτύου, η οποία – σύμφωνα με ειδικούς – ξεκίνησε την Πέμπτη. Το δορυφορικό δίκτυο Starlink του Έλον Μασκ προβάλλεται ως εναλλακτική λύση επικοινωνίας, ωστόσο υπάρχουν προειδοποιήσεις ότι τέτοιες συνδέσεις μπορεί να εντοπιστούν από τις αρχές.
Τη Δευτέρα, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι οι δυνάμεις ασφαλείας έχουν θέσει τις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις «υπό πλήρη έλεγχο». Σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση, υποστηρικτές της κυβέρνησης κατέβηκαν στους δρόμους σε ένδειξη αλληλεγγύης, καταδικάζοντας πρόσφατες «τρομοκρατικές ενέργειες».
Εκατοντάδες νεκροί και τραυματίες
Τουλάχιστον 648 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί στο Ιράν από την 28η Δεκεμβρίου, την αρχή του κινήματος αμφισβήτησης της εξουσίας, ανακοίνωσε σήμερα η μη κυβερνητική οργάνωση Iran Human Rights, που εδρεύει στη Νορβηγία.
Σύμφωνα με το Reuters, bάσει ορισμένων εκτιμήσεων, τις οποίες η ΜΚΟ δεν μπορεί να επαληθεύσει, ο απολογισμός είναι πολύ βαρύτερος, ξεπερνώντας τα 6000 θύματα, συμπληρώνει η Iran Human Rights.
Μεταξύ των νεκρών, βρίσκονται εννέα ανήλικοι, διευκρινίζει η οργάνωση, η οποία κάνει λόγο για χιλιάδες τραυματίες.
Από πλευρά της, η αμερικανική οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων HRANA ανακοίνωσε ότι έχει επιβεβαιώσει τον θάνατο 572 ανθρώπων – 503 διαδηλωτών και 69 μελών των δυνάμεων ασφαλείας – ενώ 10.694 άτομα έχουν συλληφθεί από τότε που ξεκίνησαν οι διαδηλώσεις στις 28 Δεκεμβρίου και εξαπλώθηκαν σε ολόκληρη τη χώρα.
Επίσημα ιρανικά ΜΜΕ μεταδίδουν πως δεκάδες μέλη των δυνάμεων ασφαλείας έχουν σκοτωθεί από την αρχή των διαδηλώσεων, την 28η Δεκεμβρίου, την ώρα, ωστόσο, που οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με έδρα το εξωτερικό, κάνουν λόγο για εκατοντάδες ή ακόμα και χιλιάδες νεκρούς στην καταστολή.
Οι Μουτζαχεντίν του Λαού, μια απαγορευμένη στο Ιράν οργάνωση, λένε πως, σύμφωνα με πηγές από το εσωτερικό της χώρας, περισσότεροι από 3.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί.
Σε ένα βίντεο, την αυθεντικότητα του οποίου πιστοποίησε χθες το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, διακρίνονται δεκάδες σοροί να έχουν τοποθετηθεί σε μαύρους σάκους μπροστά από ένα νεκροτομείο της πρωτεύουσας και ανθρώπους που φαίνεται πως είναι Ιρανοί που αναζητούν συγγενείς τους οι οποίοι αγνοούνται.
Το Reuters σημειώνει ότι δεν ήταν σε θέση να επαληθεύσει ανεξάρτητα τα στοιχεία αυτά. Η ροή πληροφοριών από την Ισλαμική Δημοκρατία έχει περιοριστεί σημαντικά λόγω της διακοπής του διαδικτύου που επιβλήθηκε από την Πέμπτη.
Γιατί είναι δύσκολη η πληροφόρηση από το Ιράν
Το Ιράν περιορίζει τη δράση διεθνών μέσων ενημέρωσης, όπως το BBC, στο εσωτερικό της χώρας. Τα κρατικά μέσα και τα επίσημα πρακτορεία λειτουργούν υπό αυστηρές οδηγίες, ενώ ανεξάρτητοι δημοσιογράφοι διώκονται για κάθε κριτική προς τις αρχές.
Η πρόσβαση στο διαδίκτυο είναι περιορισμένη και τα περισσότερα δυτικά μέσα και κοινωνικά δίκτυα είναι απαγορευμένα. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί Ιρανοί χρησιμοποιούν VPN για να παρακάμψουν τους περιορισμούς.
Η πρόσφατη διακοπή, ωστόσο, έχει σχεδόν αποκόψει τη χώρα από τον έξω κόσμο. Μέχρι την επιβολή της, εκατοντάδες βίντεο από τις διαδηλώσεις αναρτούνταν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πλέον, η ροή πληροφοριών έχει μειωθεί δραστικά και η επικοινωνία με πολίτες εντός του Ιράν είναι εξαιρετικά δύσκολη.
Θα επέμβουν στρατιωτικά οι ΗΠΑ;
Το Ιράν στέλνει στις Ηνωμένες Πολιτείες «εντελώς διαφορετικά μηνύματα» σε ιδιωτικό επίπεδο σε σχέση με όσα δηλώνει δημοσίως, ανέφερε τη Δευτέρα η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λέβιτ, εν μέσω των μαζικών διαδηλώσεων που συγκλονίζουν τη χώρα.
Μιλώντας στο τηλεοπτικό πρόγραμμα America Reports του Fox News, η Λέβιτ τόνισε ότι η Ουάσινγκτον λαμβάνει ιδιωτικά μηνύματα από την Τεχεράνη που δεν συνάδουν με τη δημόσια ρητορική της ιρανικής ηγεσίας.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ δήλωσε την Κυριακή ότι το Ιράν επικοινώνησε για διαπραγματεύσεις σχετικά με το αμφιλεγόμενο πυρηνικό του πρόγραμμα. Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ είχαν βομβαρδίσει ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις σε πόλεμο διάρκειας 12 ημερών τον Ιούνιο.
«Το Ιράν θέλει να διαπραγματευτεί. Ναι, μπορεί να συναντηθούμε. Κανονίζεται μια συνάντηση, αλλά ίσως χρειαστεί να δράσουμε πριν από αυτή, λόγω όσων συμβαίνουν», είπε σε δημοσιογράφους μέσα στο Air Force One.
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι ο Τραμπ αναμένεται να συναντηθεί την Τρίτη με ανώτερους συμβούλους για να εξετάσει τις επιλογές για το Ιράν.
Η Wall Street Journal ανέφερε ότι μεταξύ των επιλογών περιλαμβάνονται στρατιωτικά πλήγματα, κυβερνοεπιθέσεις, αυστηρότερες κυρώσεις και διαδικτυακή στήριξη αντικυβερνητικών πηγών.
Η στόχευση στρατιωτικών εγκαταστάσεων θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς πολλές βάσεις επίλεκτων μονάδων βρίσκονται κοντά σε πυκνοκατοικημένες περιοχές, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεγάλες απώλειες αμάχων.
Παράλληλα, η Τεχεράνη εξακολουθεί να ανακάμπτει από τον περσινό πόλεμο, ενώ η περιφερειακή της επιρροή έχει υποστεί σοβαρά πλήγματα, ιδίως μετά τις απώλειες συμμάχων όπως η Χεζμπολάχ.
ΕΕ: Έτοιμοι για νέες, αυστηρότερες κυρώσεις κατά του Ιράν μετά τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων
«Είναι απολύτως απαράδεκτο άνθρωποι που διαδηλώνουν ειρηνικά για την ελευθερία τους να συλλαμβάνονται και να σκοτώνονται», δήλωσε η επικεφαλής Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Πάολα Πινό, ερωτηθείσα για τις διαδηλώσεις στο Ιράν, εκφράζοντας την αλληλεγγύη της στους «εξαιρετικά γενναίους πολίτες του Ιράν - γυναίκες, άνδρες και νέους ανθρώπους - που διαδηλώνουν για την ελευθερία τους».
Παράλληλα, η Πινό αναφέρθηκε στις τοποθετήσεις της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, που ζήτησε την άμεση απελευθέρωση όλων των φυλακισμένων διαδηλωτών και την αποκατάσταση της πλήρους πρόσβασης στο διαδίκτυο.
Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, αρμόδιος για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Ανουάρ Ελ Ανούνι, δήλωσε ότι «είμαστε έτοιμοι να προτείνουμε νέες, αυστηρότερες κυρώσεις μετά τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων», που θα συμπληρώσουν το πλαίσιο των κυρώσεων στο οποίο ήδη έχουν ενταχθεί άτομα και οντότητες τα προηγούμενα χρόνια. Όπως τόνισε, η απόφαση ανήκει στα κράτη- μέλη και απαιτεί ομοφωνία στο Συμβούλιο.
Μήνυμα Χαμενεΐ: Οι ΗΠΑ θα αποτύχουν - Οι εχθροί μας δεν γνωρίζουν το Ιράν
Με τη σειρά του, ο ανώτατος θρησκευτικός ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, χαρακτήρισε «προειδοποίηση» με αποδέκτη τις ΗΠΑ τη μεγάλη κινητοποίηση υποστηρικτών του καθεστώτος, που κατέβηκαν μαζικά στους δρόμους σήμερα, ως απάντηση στο κίνημα διαμαρτυρίας που συγκλονίζει εδώ και δύο εβδομάδες τη χώρα.
«Ήταν μια προειδοποίηση προς τους Αμερικανούς πολιτικούς, ώστε να σταματήσουν τις παραπλανητικές δολοπλοκίες τους» είπε ο Χαμενεΐ, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση.
«Αυτές οι μαζικές συγκεντρώσεις, ένδειξη αποφασιστικότητας, οδήγησαν σε αποτυχία το σχέδιο των ξένων εχθρών που θα το εφάρμοζαν Ιρανοί μισθοφόροι», πρόσθεσε.
«Οι εχθροί μας δεν γνωρίζουν το Ιράν. Στο παρελθόν, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αποτύχει λόγω κακού σχεδιασμού. Και σήμερα, οι λανθασμένοι ελιγμοί τους θα οδηγήσουν στην αποτυχία τους», τόνισε, νωρίτερα, σε ανάρτησή του στον γαλλόφωνο λογαριασμό του ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ εν μέσω μαζικών διαδηλώσεων με εκατοντάδες, ενώ υπάρχουν και αναφορές για χιλιάδες, νεκρούς.
Παχλαβί: Καλεί τις δυνάμεις ασφαλείας να ενωθούν με τον λαό
Ταυτόχρονα, ο γιος του άλλοτε σάχη του Ιράν και μορφή της εξόριστης ιρανικής αντιπολίτευσης στις ΗΠΑ Ρεζά Παχλαβί κάλεσε χθες Κυριακή τις ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας να «ενωθούν με τον λαό», καθώς η κυβέρνηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας προσπαθεί να καταστείλει τις μαζικές κινητοποιήσεις.
«Οι εργαζόμενοι στους δημόσιους θεσμούς, καθώς και τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων και των υπηρεσιών ασφαλείας, έχουν να κάνουν μια επιλογή: να σταθούμε στο πλευρό του λαού και να γίνουν σύμμαχοι του έθνους ή να γίνουν συνεργοί των δολοφόνων του λαού - και να φέρουν το αιώνιο όνειδος και την καταδίκη του έθνους», ανέφερε ο Ρεζά Παχλαβί μέσω X στα περσικά και στα αγγλικά.
Απευθυνόμενος στους Ιρανούς υπηκόους «εκτός του Ιράν», τόνισε πως «όλες οι πρεσβείες και όλα τα προξενεία ανήκουν στον ιρανικό λαό», καλώντας τους να «κοσμήσουν» τα κτίρια αυτά με «την εθνική σημαία του Ιράν», προφανώς αναφερόμενος στη σημαία της πάλαι ποτέ μοναρχίας η οποία ανατράπηκε με την ισλαμική επανάσταση του 1979 κι έδωσε τη θέση της σε αυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Μερτς: Καταδικάζει τη βία της Τεχεράνης σε βάρος του λαού, κάνει λόγο για ένδειξη αδυναμίας
Με τη σειρά του, ο Γερμανός καγκελάριος «καταδίκασε με σθεναρό τρόπο» σήμερα τη βία που ασκείται από τους Ιρανούς ηγέτες σε βάρος του λαού της χώρας, κάνοντας λόγο για «ένδειξη αδυναμίας», στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου σε επίσκεψη στο Αχμενταμπάντ, στη βόρεια Ινδία.
«Καλώ τους Ιρανούς ηγέτες να προστατεύσουν τον λαό τους αντί να τον απειλούν…Αυτή η βία δεν είναι ένδειξη ισχύος αλλά ένδειξη αδυναμίας. Πρέπει να σταματήσει αμέσως», δήλωσε ο Φρίντριχ Μερτς που πραγματοποιεί διήμερη επίσκεψη στην Ινδία.
Ρουμπίνα Αμινιάν: Οργή στο Ιράν για τον πυροβολισμό 23χρονης φοιτήτριας στις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις
Την ίδια ώρα, έντονες αντιδράσεις έχει προκαλέσει στο Ιράν η δολοφονία της 23χρονης, Ρουμπίνα Αμινιάν, η οποία πυροβολήθηκε στο κεφάλι, κατά τη διάρκεια των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων που γίνονται στη χώρα.
Η Ρουμπίνα Αμινιάν φοιτούσε στο Κολέγιο Σαριατί στην Τεχεράνη, όπου σπούδαζε σχέδιο υφάσματος και μόδας. Σύμφωνα με τη νορβηγικής έδρας οργάνωση Iran Human Rights, η Αμινιάν σκοτώθηκε την περασμένη Πέμπτη, αφού συμμετείχε σε διαμαρτυρία αμέσως μετά την αποχώρησή της από το κολέγιο.
«Πηγές κοντά στην οικογένεια της Ρουμπίνα, επικαλούμενες μαρτυρίες αυτοπτών, ανέφεραν στην Iran Human Rights ότι η νεαρή πυροβολήθηκε πισώπλατα, από κοντινή απόσταση, με τη σφαίρα να τη βρίσκει στο κεφάλι», αναφέρεται στην ανακοίνωση της οργάνωσης.
Δύο μέλη της οικογένειας είπαν στο Sky News πώς οι αρχές προσπάθησαν να τους εμποδίσουν να ανακτήσουν τη σορό της. Τελικά, κατάφεραν να την μεταφέρουν στο Κερμανσάχ στο δυτικό Ιράν, όπου της έκαναν μυστική ταφή.
«Αγωνίστηκε για πράγματα που ήξερε ότι ήταν σωστά και αγωνίστηκε σκληρά. Διψούσε για ελευθερία, διψούσε για τα δικαιώματα των γυναικών, τα δικά της δικαιώματα», δήλωσε ο θείος της Ρουμπίνα στο CNN.
Μιλώντας στο CNN, ο θείος της, την περιέγραψε ως «ένα δυνατό κορίτσι, ένα θαρραλέο κορίτσι, και δεν ήταν κάποιος που μπορούσες να ελέγξεις και να πάρεις αποφάσεις για λογαριασμό της».
Σημειώνεται ότι στην πιο πρόσφατη ενημέρωσή της, η ανεξάρτητη οργάνωση Human Rights Activists News Agency, ανέφερε ότι πλέον έχουν χάσει τη ζωή τους 598 άνθρωποι, αριθμός που αποτελεί τεράστια αύξηση σε σχέση με τον προηγούμενο απολογισμό των 203 νεκρών.
Προπαγάνδα από την κρατική τηλεόραση του Ιράν
Την ίδια ώρα, η κρατική τηλεόραση του Ιράν επιχειρεί να ελέγξει το αφήγημα, προβάλλοντας εικόνες με δεκάδες σάκους πτωμάτων στο ιατροδικαστικό κέντρο της Τεχεράνης και αποδίδοντας τους θανάτους σε ενέργειες «ενόπλων τρομοκρατών».
Παράλληλα, πλάνα δείχνουν συγγενείς να περιμένουν έξω από το Ιατροδικαστικό Κέντρο Καχριζάκ για να αναγνωρίσουν σορούς.
Σύμφωνα με το CNN το καθεστώς στο Ιράν «προσπαθεί απεγνωσμένα να κρατηθεί στην εξουσία, καθώς οι διαδηλώσεις το φέρνουν στο χείλος της αλλαγής».
