«Εισηγούμαι για μετά τις εκλογές του 2027, ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή με αντικατάσταση του υπουργού στη Βουλή από τον πρώτο επιλαχόντα, για όσο συμμετέχει στο υπουργικό συμβούλιο και ταυτόχρονη αναβάθμιση του ρόλου του βουλευτή», ανέφερε στο μήνυμά του ο πρωθυπουργός.
Επιπλέον, επισημαίνει ότι αγωνίζεται να μετατρέψει την Ελλάδα σε σύγχρονο Ευρωπαϊκό κράτος - με τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό αντιμετωπίζεται η μικρή ή μεγαλύτερη διαφθορά όπου υπεισέρχεται ανθρώπινος παράγοντας.
Π. Μαρινάκης: Το ψηφιακό κράτος λειτουργεί κατά της διαφθοράς - Μιλάμε για το γαλλικό μοντέλο
Την εισήγηση του πρωθυπουργού σχολίασε έπειτα ο Παύλος Μαρινάκης, αναφέροντας ότι η πρόταση του κ. Μητσοτάκη θα ξεκινήσει να συζητείται προεκλογικά, αλλά «η όποια αλλαγή θα είναι μετά τις εκλογές. Άρα, μιλάμε για κάτι το οποίο, αν ισχύσει, θα ισχύσει για μετά τις εκλογές».
«Μιλάμε για μια πρόταση, η οποία θα ξεκινήσει να συζητείται προεκλογικά, αλλά η όποια αλλαγή θα είναι μετά τις εκλογές. Άρα, μιλάμε για κάτι, το οποίο, αν ισχύσει, θα ισχύσει για μετά τις εκλογές. Το δεύτερο που θέλω να πω είναι ότι, αν και προβλέπει το Σύνταγμα την ψήφιση ενός νόμου, μιας κείμενης νομοθεσίας, η πρόταση αυτή θα πρέπει να μπει στην ευρύτερη συζήτηση για Συνταγματική Αναθεώρηση. Άρα απαιτούνται και οι προβλεπόμενες αυξημένες πλειοψηφίες σε μια εκ των δύο κοινοβουλευτικών περιόδων», είπε ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ και κυβερνητικός εκπρόσωπος.
«Να πούμε λίγο κάποια πράγματα για τη βάση, τη λογική αυτής της πρότασης. Διαβάζω κάπου, σωστά, μιλάμε για το γαλλικό μοντέλο. Εδώ μιλάμε για αναστολή τής βουλευτικής ιδιότητας για έναν βουλευτή, ο οποίος θα επιλέγεται από τον εκάστοτε πρωθυπουργό ως ο υπουργός», ανέφερε.
«Για όσο διάστημα, λοιπόν, ο βουλευτής είναι υπουργός, δεν θα είναι βουλευτής και θα αντικαθίσταται από τον αντίστοιχο επιλαχόντα στην ίδια εκλογική περιφέρεια. Όπως αντιλαμβάνεστε, αν γίνει ένας ανασχηματισμός και φύγει από τη θέση του υπουργού ή του υφυπουργού, θα επανέρχεται στη θέση του βουλευτή. Αντίστοιχα, θα μπορεί να είναι ούτως ή άλλως εκ νέου υποψήφιος.»
Τι ισχύει στη Γαλλία - Σε ποιες χώρες εφαρμόζεται
Στη Γαλλία, το Σύνταγμα (Άρθρο 23) προβλέπει ρητά ότι ένα μέλος της κυβέρνησης δεν μπορεί να είναι ταυτόχρονα μέλος του κοινοβουλίου (Εθνοσυνέλευση ή Γερουσία). Σε περίπτωση διορισμού βουλευτή σε υπουργική θέση, απαιτείται η παραίτησή του από την έδρα, η οποία καλύπτεται είτε μέσω αναπληρωτή είτε με άλλη προβλεπόμενη διαδικασία.
Ανάλογη είναι η προσέγγιση και στην Ολλανδία, όπου οι υπουργοί δεν επιτρέπεται να συμμετέχουν στα Staten-Generaal, δηλαδή στο εθνικό κοινοβούλιο. Παρόμοιος κανόνας ισχύει και στο Βέλγιο, αλλά και στη Σουηδία και τη Νορβηγία, ενισχύοντας τον θεσμικό διαχωρισμό των εξουσιών.
Σημειώνεται, ότι το ασυμβίβαστο υπουργού - βουλευτή ισχύει σε αρκετές χώρες του κόσμου, όπου εφαρμόζεται ένα θεσμικό μοντέλο με αυστηρό διαχωρισμό μεταξύ εκτελεστικής και νομοθετικής εξουσίας, που δεν επιτρέπει σε υπουργούς να διατηρούν ταυτόχρονα κοινοβουλευτική ιδιότητα.
Η πρακτική αυτή συναντάται τόσο σε προεδρικά όσο και σε ημιπροεδρικά ή κοινοβουλευτικά συστήματα, αν και οι λεπτομέρειες εφαρμογής διαφέρουν από χώρα σε χώρα.
Στις ΗΠΑ, το σύστημα είναι ακόμη πιο αυστηρό λόγω της φύσης του προεδρικού πολιτεύματος. Κανένα μέλος του Κογκρέσου δεν μπορεί να κατέχει θέση στην εκτελεστική εξουσία, όπως σε υπουργικό συμβούλιο, καθιστώντας τη χώρα χαρακτηριστικό παράδειγμα πλήρους διάκρισης εξουσιών.
Στην Ελβετία, τα μέλη του ανώτατου εκτελεστικού οργάνου, δηλαδή του Ομοσπονδιακού Συμβουλίου, δεν μπορούν να είναι ταυτόχρονα μέλη του κοινοβουλίου, διασφαλίζοντας ανεξαρτησία στη λήψη αποφάσεων.
Στην Κύπρο, οι υπουργοί διορίζονται εκτός της Βουλής των Αντιπροσώπων, γεγονός που αποκλείει εξ αρχής τη διπλή ιδιότητα και ενισχύει τον διακριτό ρόλο των θεσμών.
