makedonikanea.gr logo
makedonikanea.gr logo

Οι υποδομές, τα κενά και οι νέοι θεσμοί: Η πλήρης εικόνα για τον Πολιτισμό στον δήμο Θεσσαλονίκης

Ακούστε το άρθρο 8'
19.01.2026 | 08:00
Βίλα Μορντώχ
Με εκτενείς αναφορές στις πολιτιστικές υποδομές, στους θεσμούς και στα κτίρια του Δήμου Θεσσαλονίκης, ο αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Τουριστικής Ανάπτυξης και Διαδημοτικής Συνεργασίας, Βασίλης Γάκης, παρουσίασε στο δημοτικό συμβούλιο μια αναλυτική εικόνα για το τι υπάρχει σήμερα, τι χάθηκε τα προηγούμενα χρόνια και τι επιχειρείται να ξαναστηθεί στον πολιτιστικό χάρτη της πόλης.

Στην τοποθέτησή του, ο κ. Γάκης έβαλε από την αρχή το πλαίσιο, σημειώνοντας ότι ο «Πολιτισμός» είναι έννοια πολύ ευρύτερη από τα καθήκοντα ενός αντιδημάρχου ή από ένα υπουργείο: «Πολιτισμός είναι από την καλλιτεχνική δημιουργία, μέχρι την τεχνολογία, μέχρι την καθαριότητα και ό,τι μπορεί ο καθένας να φανταστεί. Είναι αυτό το στοιχείο της συμπεριφοράς μας που λέμε Πολιτισμός». Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι οι δικές του υποχρεώσεις, «βάσει του οργανογράμματος και βάσει της εντολής του δημάρχου», αφορούν κατά κύριο λόγο «αυτό που λέμε καλλιτεχνική δημιουργία».

«Το πρώτο και σοβαρότερο θέμα που απασχολεί τον Πολιτισμό είναι οι υποδομές»

 

Απαντώντας σε όσα ειπώθηκαν περί οράματος και στόχων της διοίκησης, ο αντιδήμαρχος σημείωσε: «Ειπώθηκε καταρχάς αν η διοίκηση αυτή έχει όραμα και στόχο. Προφανώς να μην έχει γίνει αντιληπτό ακόμα ή ίσως και να φταίω εγώ που δεν έγινε αντιληπτό το όραμα και οι στόχοι». Συνέχισε, αναφέροντας ως στοιχεία της διετίας «τους νέους θεσμούς που δημιουργήσαμε», «τις πολύ πετυχημένες εκδηλώσεις που φτιάξαμε» και «την αύξηση των επισκεπτών της πόλης», για να προσθέσει ότι δεν θα μπει «στη λογική της στείρας αντιπαράθεσης», αλλά θα μιλήσει για το τι παρέλαβε η διοίκηση και τι επιχειρεί να αλλάξει.

Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του ήταν ότι «το πρώτο και το σοβαρότερο θέμα που απασχολεί τον Πολιτισμό είναι οι υποδομές».

Γυάλινη Βιβλιοθήκη: Μια πραγματικά πρωτότυπη - μοντέλο βιβλιοθήκη

 

Στο θέμα των βιβλιοθηκών, ο κ. Γάκης ανέφερε ότι ο δήμος δημιούργησε «μια πραγματικά πρωτότυπη - μοντέλο βιβλιοθήκη», τη γυάλινη δανειστική και ανταλλακτική βιβλιοθήκη στην Νέα Παραλία, στον Κήπο των Γλυπτών. Όπως είπε, «για 13 ολόκληρα χρόνια ήταν άδεια ή δινόταν ανεξέλεγκτα σε διάφορους ραδιοφωνικούς σταθμούς ατελώς» και πλέον μετατράπηκε σε χώρο Πολιτισμού. Πρόσθεσε ότι «πρέπει να δείτε και τις τελευταίες πινελιές ενόψει του καλοκαιριού» και επανέλαβε τη θέση του ότι «εκείνο θα γίνει το πιο δυνατό κύτταρο ιδίως τους εαρινούς και θερινούς μήνες».

 Η πρώτη γυάλινη πινακοθήκη: Το επόμενο βήμα στον Κήπο της Άμμου

 

Ο αντιδήμαρχος αναφέρθηκε στη συνέχεια σε «ένα άλλο κενό κτήριο», στον Κήπο της Άμμου στη Νέα Παραλία, δηλώνοντας ότι έχει δεσμευτεί πως εκεί «θα γίνει η γυάλινη πινακοθήκη». Όπως υποστήριξε, πέρα από τη δημοτική πινακοθήκη στη Βίλα Μπιάνκα «δεν υπάρχει εκθεσιακός χώρος» για να προβληθεί η δουλειά εικαστικών, «μήτε νέος μήτε παλιός, μήτε σύγχρονος μήτε από προηγούμενες γενιές». Για τον λόγο αυτό, όπως είπε, «φτιάχνουμε λοιπόν έναν νέο εικαστικό χώρο για να καλύψουμε τα τεράστια κενά».

Υπενθυμίζεται ότι ο κ. Γάκης είχε γνωστοποιήσει ως «νέο μεγάλο εγχείρημα του δήμου» τη δημιουργία της πρώτης γυάλινης πινακοθήκης, σε προηγούμενη συνεδρίαση στις αρχές του περασμένου μήνα, λέγοντας πως «θα έχουμε και την πρώτη γυάλινη πινακοθήκη στον Κήπο της Άμμου, κοντά στο Μακεδονία Παλλάς, που πρόθεση του δημάρχου είναι να λειτουργήσει σε ένα εντελώς καινούργιο πρότυπο».

Κέντρο Πολιτισμού Τούμπας: Με ποιες αποφάσεις καταργήθηκε;

 

Στο ίδιο πλαίσιο, έθεσε ζήτημα για το Κέντρο Πολιτισμού της Τούμπας. Ανέφερε ότι όταν αποχώρησε το 2010 από αντιδήμαρχος «παρέδωσα ένα ολοκληρωμένο κέντρο πολιτισμού», για να ρωτήσει: «Μπορεί κανείς να επισκεφθεί το κέντρο πολιτισμού της Τούμπας; Τι στεγάζεται αυτή τη στιγμή και εάν λειτουργεί ως κέντρο πολιτισμού και με ποιες αποφάσεις παραχωρήθηκαν αυτοί οι χώροι καταργώντας το κέντρο πολιτισμού; Ποιες είναι οι αποφάσεις του δημοτικού συμβουλίου που κατήργησαν αυτόν τον χώρο; Και πώς χρησιμοποιούνται τώρα;».

Οι αποθήκες στο Λιμάνι, η παλιά κατοικία του υπολιμενάρχη» και το ζήτημα Φιλαρμονικής - Συμφωνικής

 

Ο κ. Γάκης συνέδεσε τις υποδομές με τις επιλογές παραχωρήσεων στο Λιμάνι. Ανέφερε ότι «δόθηκαν οι αποθήκες στο λιμάνι επί εποχής Μπουτάρη» και «κρατήθηκε το σπίτι του υπολιμενάρχη», το οποίο -όπως είπε- έχει «σοβαρά στατικά προβλήματα», απαιτεί «πολλά εκατομμύρια ευρώ αποκατάστασης» και ο δήμος «δεν τα διαθέτει αυτή τη στιγμή» καθώς «ιεραρχεί αλλιώς τις ανάγκες». Έθεσε, ωστόσο, το ερώτημα «γιατί παραχωρήθηκαν όμως αυτές οι αποθήκες στο Πανεπιστήμιο για 49 χρόνια;», σημειώνοντας ότι έτσι δεν προβλέφθηκε πού θα κάνουν πρόβες η Φιλαρμονική και η Συμφωνική, οι οποίες «στοιβάζονται σε λιγότερο από 200 τετραγωνικά μέτρα», ενώ η σημερινή αντιδημαρχία «αναζητά νέους χώρους για να νοικιάσουμε, για να στεγάσουμε τη Συμφωνική και τη Φιλαρμονική». «Και μιλάνε για πολιτισμό; Υπάρχει πρόβλημα υποδομής», κατέληξε.

Βίλα Μορντώχ: Από «μουσείο πόλης» σε «κατάργηση εκθεσιακού χώρου»

 

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη Βίλα Μορντώχ, λέγοντας ότι είχε δρομολογηθεί -με αποφάσεις δημοτικού συμβουλίου- η δημιουργία της ως «μουσείο πόλης 19ου με αρχές 20ού αιώνα». Περιέγραψε στη συνέχεια τη χρήση του κτηρίου, καταλήγοντας πως «καταργήθηκε ο εκθεσιακός χώρος που υπήρχε χρόνια εκεί, ως δημοτική πινακοθήκη και εκθεσιακός χώρος».

Κάλεσε δε να δει κανείς «σε ποια κατάσταση είναι η Μορντώχ», σημειώνοντας ότι ο κ. Νικηφορίδης την ενέταξε στο Τεχνικό Πρόγραμμα του δήμου για το 2026. Έθεσε και θέμα για τα αντικείμενα - αντίκες που είχαν συγκεντρωθεί για το «Μουσείο της πόλης», λέγοντας ότι τα είδε «διάσπαρτα»: «Άλλα στο κτήριο της Κουντουριώτη, άλλα στη Βίλα Μπιάνκα». Ανέφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το «παλιό γραφείο των δημάρχων», το οποίο, όπως ανέφερε, το βρήκε «διάσπαρτο στην αποθήκη», θέτοντας ζήτημα «σεβασμού της ιστορίας και του πολιτισμού αυτής της πόλης».

Σφαγεία - Labattoir: Ποτέ δεν έγινε ακουστική μελέτη

 

Για τα Σφαγεία - Labattoir, ο αντιδήμαρχος αναγνώρισε ότι έγινε αποκατάσταση «σε δύο φάσεις», η μία προ του 2010 και η άλλη μετά το 2010 με το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Έθεσε όμως το ερώτημα της χρήσης: «είχατε προσδιορίσει ποτέ τη χρήση του; Μπορώ να βάλω μέσα τη Φιλαρμονική; Όχι. Διότι ποτέ δεν έγινε ακουστική μελέτη, ποτέ δεν έγιναν οι παρεμβάσεις για να μπορεί να γίνει εκεί μια συναυλία». Ανέφερε ότι τώρα «εντάσσουμε εμείς το Labattoir στη μελέτη» και δήλωσε ότι «θέλει πολύ μικρό ποσό» ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί «και ως συναυλιακός αλλά και ως εκθεσιακός χώρος». Παράλληλα δεσμεύτηκε ότι θα φέρει στο επόμενο δημοτικό συμβούλιο «όλες τις χρήσεις που είχε το Labattoir κατά το παρελθόν έτος 2024 και 2025», παρά «τα όποια προβλήματα έχουν τα Σφαγεία».

Βίλα Πετρίδη: Βρήκαμε παραχώρηση μέχρι το 2027

 

Για τη Βίλα Πετρίδη, ο κ. Γάκης ανέφερε ότι ήταν έργο που ξεκίνησε όταν ήταν παλαιότερα αντιδήμαρχος, «με πολύ προσωπική πίεση» και «αγάπη προς τη Β' Δημοτική Κοινότητα και προς τη Δυτική Θεσσαλονίκη». Όταν ανέλαβε, όπως είπε, «δεν βρήκα ούτε εικαστικό ούτε πολιτιστικό χώρο το 2024» και «βρήκαμε μια παραχώρηση μέχρι και το 2027 σε έναν άλλον φορέα», θέτοντας το ερώτημα αν όσοι διοικούσαν τότε «αξιολόγησαν τις πραγματικές ανάγκες της πόλης και έδιναν αυτές τις παραχωρήσεις». Συμπλήρωσε ότι «φτάσαμε στο σημείο με τόσο large τρόπο» στις παραχωρήσεις, ώστε «εμείς πλέον για τις πραγματικές μας ανάγκες να ψάχνουμε να βρούμε νέους χώρους με ενοίκια. Είναι τραγικό».

«Σε όλα τα έργα υποδομής υπάρχουν προβλέψεις για να υπάρχουν χώροι Πολιτισμού»

 

Στο σκέλος των στόχων και οράματος, ο αντιδήμαρχος στάθηκε σε συγκεκριμένα παραδείγματα. Ανέφερε ότι «κάναμε μια σύμβαση με το Υπουργείο Πολιτισμού μετά από χρόνια για την ενδυνάμωση του θεσμού των Δημητρίων» και έθεσε το ερώτημα αν αυτό «δεν είναι ένας νέος θεσμός που δίνει νέο βήμα σε καλλιτέχνες». Το χαρακτήρισε «ενδιάμεσο στόχο για τον μεγάλο στόχο», όπως είπε, συνδέοντάς το με την αναβάθμιση του θεσμού «με μεγάλα ονόματα από την ελληνική και διεθνή μουσική σκηνή».

Ανέφερε επίσης την «Εβδομάδα Λατρευτικής Μουσικής», λέγοντας ότι πριν ακόμη ξεκινήσει το open call «έχουμε μια σειρά από αιτήσεις από πολλούς αξιόλογους καλλιτέχνες από Ελλάδα και εξωτερικό». Έθεσε στο τραπέζι και άλλα παραδείγματα: «Θέλετε να μιλήσουμε για το Soloist Festival; Για το Jazz Festival; Δεν είναι όλα αυτά βήματα που δίνουμε στους δημιουργούς αυτής της πόλης;».

Τόνισε ότι «διεκδικούμε και πάρα πολλά πράγματα» και ότι όσα έχουν γίνει στην πόλη για τον πολιτισμό -όχι μόνο «με τη στενή έννοια του δήμου Θεσσαλονίκης»- είναι «προϊόν της δικής μας διεκδίκησης». Υπογράμμισε πως «διεκδικούμε από το υπουργείο Πολιτισμού και πετυχαίνουμε πάρα πολλά γιατί όταν έχεις πειθώ, επιχειρήματα, σχέδιο, όραμα κάθε υπουργός το δέχεται, το σέβεται και το εντάσσει».

Κλείνοντας, ο κ. Γάκης συνέδεσε τον πολιτισμό με τον συνολικό σχεδιασμό των έργων της πόλης, λέγοντας ότι «δεν υπάρχει κανένα έργο υποδομής αυτή τη στιγμή που κατασκευάζεται χωρίς να περιέχει μέσα το στοιχείο του Πολιτισμού, της καλλιτεχνικής δημιουργίας και να γίνεται ένα βήμα καλλιτεχνών», αναφέροντας ενδεικτικά έργα όπως η πλατεία Διοικητηρίου, η Αγίας Σοφίας και η πλατεία Ελευθερίας: «Παντού υπάρχουν προβλέψεις για να υπάρχουν χώροι Πολιτισμού».

Δημήτρης Ευαγγελίδης

Tελευταίες Ειδήσεις
Διαβάστε Περισσότερα
Δήμος Θεσσαλονίκης: Οι δημοτικές βιβλιοθήκες σε νέα τροχιά - Αυξημένοι δανεισμοί, νέοι τίτλοι βιβλίων και «άνοιγμα» στην πόλη
Ελλάδα26.12.25 | 06:00
Δημήτρης ΕυαγγελίδηςΔήμος Θεσσαλονίκης: Οι δημοτικές βιβλιοθήκες σε νέα τροχιά - Αυξημένοι δανεισμοί, νέοι τίτλοι βιβλίων και «άνοιγμα» στην πόλη