Αν και οι αγορές είχαν επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα το προηγούμενο διάστημα —απορροφώντας κραδασμούς όπως η αύξηση των δασμών στο 15% και η σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα— η παρούσα ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή θεωρείται σημείο καμπής.
Το «στρατηγικό αγκάθι» των Στενών του Ορμούζ
Η ειδοποιός διαφορά μεταξύ της κρίσης στη Βενεζουέλα και αυτής στο Ιράν εντοπίζεται στην εφοδιαστική αλυσίδα. Όπως επισημαίνουν στελέχη της Santa Lucia Asset Management, η Βενεζουέλα αποτελούσε ένα ζήτημα «παραγωγής» συγκεκριμένου τύπου αργού.
Αντίθετα, το Ιράν ελέγχει ένα από τα κρισιμότερα «σημεία πνιγμού» (chokepoints) της παγκόσμιας οικονομίας: τα Στενά του Ορμούζ.
Τα στοιχεία της Kpler είναι αποκαλυπτικά: το 2025, από το πέρασμα αυτό διακινήθηκαν 13 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί στο 31% της παγκόσμιας θαλάσσιας διακίνησης αργού. Οποιαδήποτε διαταραχή στη ναυσιπλοΐα των Στενών αναμένεται να εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου κατά 5% έως 10% άμεσα.
Σενάρια για 100 δολάρια το βαρέλι
Η Βαντάνα Χάρι, διευθύνουσα σύμβουλος της Vanda Insights με έδρα τη Σιγκαπούρη, αναμένει ότι οι τιμές θα εκτοξευθούν στα 80 δολάρια ανά βαρέλι εάν ο πόλεμος συνεχιστεί μέχρι τη Δευτέρα «σε μια σπασμωδική αντίδραση».
Το Brent, το σημείο αναφοράς για τα 2/3 του παγκόσμιου πετρελαίου, έκλεισε την Παρασκευή με άνοδο 2,87% στα 72,87 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό ολοκλήρωσε τη συνεδρίαση με άνοδο 2,78% στα 67,02 δολάρια το βαρέλι.
«Οι τιμές του πετρελαίου θα δουν μια αρχική άνοδο όταν ανοίξει η αγορά τη Δευτέρα», δήλωσε ο Άμρο Ζακαρία, στρατηγικός αναλυτής παγκόσμιων χρηματοπιστωτικών αγορών και ιδρυτικός εταίρος της Kyoto Network και της Madarik Ventures. «Εάν οι απεργίες τερματιστούν γρήγορα, αναμένω ότι οι τιμές θα υποχωρήσουν καθώς η αγορά είναι υπερπροσφερόμενη.
«Το χειρότερο σενάριο θα ήταν εάν οι απεργίες μετατραπούν σε παρατεταμένο πόλεμο. Τότε μιλάμε για το ενδεχόμενο το 20% της παγκόσμιας προσφοράς να μην βρει τον δρόμο του προς τις αγορές και μόνο τότε μπορεί να δούμε το πετρέλαιο να πλησιάζει τα 100 δολάρια».
Στροφή στα «ασφαλή καταφύγια»
Οι επενδυτές προετοιμάζονται για μια «βίαιη» συνεδρίαση τη Δευτέρα, με τις προβλέψεις να δείχνουν πτώση των παγκόσμιων μετοχών κατά 1% έως 2%, ενίσχυση του δολαρίου και του ιαπωνικού γεν αλλά και ράλι στην τιμή του χρυσού, καθώς οι διαχειριστές κεφαλαίων αυξάνουν τις θέσεις τους ως μέσο άμυνας.
